Σχολαρχείο Μεσσήνης, 1928

Μια φωτογραφία που παρουσιάζει-μερικώς βέβαια-τη σχολική εκπαίδευση στη Μεσσήνη το έτος 1928.
Επιγράφεται πως απεικονίζει το «Σχολαρχείο», ονομασία δηλωτική του α’ κύκλου της Β/βάθμιας εκπαίδευσης, της οποίας ο β’ κύκλος ήταν το Γυμνάσιο.

Έχει προηγηθεί φυσικά η τετράχρονη Δημοτική ή Α/βάθμια ή Στοιχειώδης Εκπαίδευση. (Το Νηπιαγωγείο υπήρχε ως θεσμός, αλλά για πλούσιες οικογένειες).

Τη Δημοτική εκπαίδευση ακολουθούσε η μαθητεία στο «Ελληνικό» σχολείο, που ονομαζόταν και Σχολαρχείο απ’ τον τίτλο του Σχολάρχη.

Οι μαθητές είναι 35 στον αριθμό και όλοι με το εμβληματικό πηλίκιο, που τους ξεχωρίζει από το πλήθος των εξωσχολικών παιδιών της ηλικίας τους.

Ανάμεσά τους είναι και μια μαθήτρια γεγονός που δείχνει ότι η Β/βάθμια παιδεία είναι προσβάσιμη για λίγα βέβαια αγόρια και για ελάχιστα κορίτσια. Δεξιά στην άκρη στέκεται απλός και σοβαρός-μάλλον- ο επιστάτης.

Οι καθηγητές που απεικονίζονται έχουν τα επώνυμα Κολλάτος και Δημόπουλος.
Τότε τα σχολεία σ’ όλη την Ελληνική Επικράτεια ήταν σε σχέση με τη σημερινή εποχή λίγα και τα δίδακτρα εφικτά εύκολα μόνο για την οικονομική δυνατότητα των λίγων.

Η φοίτηση των κοριτσιών σ’ αυτά σπάνιζε. Σε λίγες μόνο μεγάλες πόλεις υπήρχαν «Παρθεναγωγεία», που αργότερα μετονομάστηκαν σε «Γυμνάσια θηλέων».

Για τα κορίτσια τού τότε η ανώτερη-δεν λέω ανώτατη- μόρφωση αποτελούσε μέρος της…προίκας τους!

-Είναι και «γραμματισμένη» έλεγε ο…συμπέθερος, όπως όταν εκθείαζε την υποψήφια νύφη λέγοντας ότι είναι και ράφτρα ή υφάντρα ή κεντήστρα, πέρα απ’ το «καλή νοικοκυρά» που το ‘λεγε πρώτο!
Πάντως η προχωρημένη σχολική εκπαίδευση ενός αγροτοκόριτσου ήταν το εφαλτήριο για να περάσει επάξια-εργαζόμενη ή όχι-στην αστική τάξη.
Η φωτογραφία είναι αντίτυπο της φωτογραφίας που παρεμπιπτόντως παρεμβάλλεται στην «πρωτοποριακή μελέτη» του μεγάλου Μεσσήνιου [από την Πεντιά (Τρίκορφο)] ερευνητή της Ιστορίας Κωστή Η. Θεοδωρόπουλου «Η άγνωστη Μεσσηνία των προϊστορικών χρόνων».

Όποιος ξέρει ή υποθέτει κάτι σχετικό…συμπληρώνει!

Vasiliki Kalogeropoulou

ΠΑΛΙΑ, ΜΟΥ ΕΛΕΓΕ Η ΜΑΜΑ ΜΟΥ, ΥΠΗΡΧΕ ΚΑΙ Ο ΠΑΙΔΟΝΟΜΟΣ, ΠΟΥ ΤΟΝ ΕΤΡΕΜΑΝ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ !!! ΚΑΤΙ ΣΑΝ….ΚΑΤΑΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΕΞΩ ΑΠΟ ΑΥΤΟ !!!!

Κική Πατρίκη

Συντάκτης
Vasiliki Kalogeropoulou Γεια σου, Βίκυ! Αυτή η πανέμορφη της φωτογραφίας εσύ είσαι;
Ονομαστός παιδονόμος στη Μεσσήνη έχει μείνει ο Βέτας, πατέρας τής… -τότε – κυρα- Ειρήνης, που διατηρούσε το καφενεδάκι
κοντά στο Γυμνάσιο, απέναντι απ’ τον Αγροτικό Συνεταιρισμό!
Πολλοί στις αναμνήσεις τους έχουν γράψει γι αυτόν!

Ευσταθια Χριστια

Αγία Ράβδος…παντού..»δάσκαλε το κρέας δικό σου τα κόκκαλα δικά μου «… το μέσο μάθησης και αγωγής μας τότε.!

Σταθης Κατσουλης

Ο Κολλάτος ήταν απο το Αβραμιού. Ο πατέρας μου διηγείτο μια «ωραία» ιστορία. Ωραία για εμένα γιατί για τον πατέρα μου ήταν μια τραυματική εμπειρία της παιδικής του ηλικίας. Ο πατέρας μου, Γιάννης Κατσούλης από το Αβραμιού και αυτός , το 1922 ήταν μαθητής του Σχολαρχείου στη Μεσσήνη. Ο Κολλάτος δεν τον συμπαθούσε καθόλου, τον κυνήγαγε όπως λέμε φύλλο και φτερό. Πρέπει να είχανε πολιτικές διαφορές γιατί ο παπούλης μου, Σταθης Κατσούλης ήταν πρόεδρος της κοινότητας Αβραμιού και Βενιζελικός ενώ ο Κολλάτος ήταν Βασιλικός. Μετά τη μικρασιατική καταστροφή γύρισε από τη Μικρά Ασία και ο θείος του ο Αριστείδης , αδελφός της μάνας του πατέρα μου. Ο Μπάρμπα- Αριστείδης τον αγάπαγε πολύ τον πατέρα μου και τον είχε πεθυμήσει μια και έλλειπε από το χωριό πέντε χρόνια στρατευμένος. Πήγε λοιπόν με λαχτάρα στο σχολείο για να δει τον ανιψιό του. Ο Κολλάτος τον δέχτηκε πολύ ψυχρά και του έκανε παρατήσεις για τη συμπεριφορά του πατέρα μου. Μάλιστα τον σήκωσε για μάθημα παρουσία του μπάρμπα- Αριστείδη για να του αποδείξει ότι πράγματι δεν διαβάζει και ότι δικαιολογημένα τον κυνηγάει και τον κόβει στα μαθήματα .

Σταθης Κατσουλης

Μήπως ξέρεις σε κτίριο στεγαζόταν το Σχολαρχείο εκείνη την εποχή;

Σακης Γκουζουνης

Ηταν εκεί που είναι σήμερα η Αγροτική τράπεζα

Κική Πατρίκη

 Σακης Γκουζουνης Αυτό το κτίριο (το παλιό) αναφέρεται και ως στέγη του Δημοτικού.
Θα βρούμε την άκρη’ είναι αρκετές οι πηγές σχετικών πληροφοριών!

Σμαραγδή Κουτσοπέτρου

Καλησπέρα Κική μου Πολύ ωραία και με ακριβή αφήγηση τα όσα περιγράφεις παραστατικά! Η μεγάλη μεταρρύθμιση στο εκπαιδευτικό σύστημα, έγινε στην τελευταία τετραετή διακυβέρνηση του Βενιζέλου 1928- 1932! ΤΟ 1929 έκανε τη μεταρρύθμιση, ο Αλέξανδρος Δελμούζος και μετέτρεψε το Οκτατάξιο Γυμνάσιο σε εξατάξιο! Μάλιστα το γνωρίζω από τον μακαρίτη τον πατέρα μου που φοίτησε κανονικά σε εξατάξιο Γυμνάσιο, και μάλιστα στην Εμπορική σχολή (οικονομικό Γυμνάσιο Καλαμάτας), γεννηθείς το 1924!. Μάλιστα είχε ζήσει τον παιδονόμο, ο οποίος περιφερόταν στο δρόμο από ψηλά την Υπαπαντή ,μέχρι στο πλάτανο, που ήταν το Πανελλήνιο, και έγραφε τους μαθητές, όταν ήταν βράδυ έξω, μετά την καθορισμένη ώρα….! Επέστρεψε το εκπαιδευτικό σύστημα στο παλιό επί Μεταξά το 1937, αλλά ξανά άλλαξε μέσα στην κατοχή το 1944!, και πήρε την μορφή τη σημερινή , φυσικά με μικρο- αλλαγές σε πρακτικό- κλασσικό, Ενιαίο Λύκειο και Γενικό Λύκειο. Η ουσία είναι ότι σε Γυμνάσιο και Λύκειο η φοίτηση ήταν.. και είναι εξάχρονη.!!!!!

Κική Πατρίκη

 Αρκετές πληροφορίες για τα παρελθόντα της εκπαίδευσης μπορούμε να έχουμε και από τους Μεσσηνιους Κανελλόπουλο Δημ.,Λύρα Γιαν., Δημητρούλια Φώτη, Σκούφη Παν. κ.α.

Αξιομνημονευτο και το σχετικό βιβλίο της δασκάλας Κατίνας Παπαδάκου -Ζαλμά, μητέρας της κάποτε φίλολόγου καθηγήτριας μας Ευγενίας Ζαλμα.

Charalampos Vasiladiotis

Εξαιρετική ανάρτηση που φωτίζει πολλές πτυχές της εκπαίδευσης των παλιότερων εποχών.
Πιστεύω ότι θα πρέπει να αναφερθεί και η μεταρρύθμιση των δικών μας χρόνων 1964 που καθιέρωσε την δωρεάν παιδεία και έδωσε την δυνατότητα σε πολλά παιδιά να σπουδάσουν και να αλλάξουν το επίπεδο ζωής τους.
Μέχρι τότε η εγγραφή στο γυμνάσιο κλπ απαιτούσε καταβολή χρηματικού ποσού.
Επιπρόσθετα, οι σημερινοί αναπληρωτές λέγονταν «επί συμβάσει» και πληρώνονταν ( ίσως κάποιοι ή όλοι) από τον σύλλογο γονέων.
Οι εξετάσεις για εισαγωγή ήταν ξεχωριστές για κάθε πανεπιστημιακό ίδρυμα.
Οι εγγραφές σε κάθε έτος τα εξέταστρα για κάθε μάθημα και οι αγορά των βιβλίων καθιστούσαν απαγορευτικές τις σπουδές στην πλειοψηφία των παιδιών.
Η καθιέρωση της δωρεάν παιδείας και το 1965, αρχικά, των εξετάσεων για την εισαγωγή στα πανεπιστημιακά ιδρύματα στις πρωτεύουσες των Νομών, άνοιξε τον δρόμο σε πάρα πολλά παιδιά.
Προβολή Σχολίων