Αλσύλιο Μπούκας

Ηλίας Μπιτσάνης

9 Ιουνίου 2020

Από τα πλέον χαρακτηριστικά σημεία της Μπούκας στο Νησί είναι και το μεγάλο άλσος με δέντρα μέσα στο οποίο βρίσκεται ο Αγιος Κωνσταντίνος. Πρόκειται για ένα άλσος που φυτεύτηκε το 1951 με προσωπική προσπάθεια του Δασονόμου Περικλή Παναγόπουλου και των συνεργατών του, με αποτέλεσμα να αλλάξει την όψη της παραλίας. Μέρος της προσπάθειας διασώζεται μέχρι σήμερα και προσφέρει χρώμα και σκιά στην εξαιρετική αυτή παραλία. Σημαντικές πληροφορίες για το άλσος αλλά και την κοινωνική ζωή στην περιοχή, δίνει μια ανταπόκριση του Πότη Λουκάκο στο “Θάρρος” με ημερομηνία 25 Μαΐου 1952. Την παρουσιάζω ως έχει και στο τέλος θα γίνει και ο σχολιασμός:

“Στη φαρδειά δημοσιά του Νησιού στο νοτιά της πόλεως κυλούσε την προχθεσινή Τετάρτη του Αϊ Κωνσταντίνου το λεωφορείο της συγκοινωνίας μεταφέροντας συνεχώς τους προσκυνητές στο ομώνυμο γραφικό εκκλησάκι της Μπούκας που ξαναχτισμένο τώρα στο λαιμό της θάλασσας από το γκρέμισμα των κατακτητών, πανηγύριζε. Γιορτάζουν τη μέρα εκείνη τα Νησιώτικα σωματεία Εμπορικός Σύλλογος, Φιλαρμονικής και Ξυλουργών. Τέσσερα χιλιόμετρα απέχουν οι λουρίδες αυτές του δρόμου απ’ το Νησί. Είναι το μοναδικό Νησιώτικο ακρογιάλι όπου οι Νησιώτες τις καυτερές μέρες δροσίζονται αφ’ ενός και αφ’ ετέρου ανανεώνουν τον οργανισμόν τους με το υγιεινό και απαραίτητο της θάλασσας ιώδιο. Είναι η πλαζ του Νησιού.
*
Και βλέπει κανείς από τις αρχές του Ιουνίου λογής λογής ρυθμού καλύβες αναλόγως της αρχιτεκτονικής αντιλήψεως των κατασκευαστών τους, άπειρες χορταρένιες καλύβες μέσα στις οποίες παραθερίζουν οι Νησιώτικες οικογένειες. Και έτσι το καλοκαίρι κει πέρα γίνεται καινούργια Νησιώτικη παραλιακή συνοικία, με κέντρα, με κίνηση.
*
Τα καλοκαιρινά βράδυα εκτός από τους μονίμους εκεί εγκατεστημένους κουβαλιέται όλο σχεδόν το Νησί. Τι ήταν πρώτα η θαυμάσια αυτή παραλιακή ακτή του Νησιού; Μια σπάνια αμμμουδιά, μια αμμουδιά σκέτη, χωρίς φύλλο δένδρου, που αν δεν την πλαισίωνε το φόντο της θάλασσας θα παρουσίαζε ένα ατελείωτο κομμάτι Σαχάρας. Τι είναι όμως τώρα; Το αντίθετο απ’ ό, τι ήταν πρώτα. Ενα ξωτικό, ένα παραμυθένιο άλσος, μια απέραντη παραλιακή δενδροστοιχία με έξη χιλιάδες φρεσκοφυτευμένα δενδρύλια, μια ακρογιαλιά που σε λίγα χρόνια θάναι κάτι το μαγευτικό, κάτι το πρωτότυπο, κάτι που αλλού δεν θα υπάρχει.
*
Πως έγινε αυτό το θαύμα; Απλούστατα γιατί υπήρξε κάποιος που πόνεσε, κάποιος που μέσα του έκλεινε την αγάπη προς το Νησί και στο πράσινο, κάποιος τέλος με θέληση που είδε την μεγάλη αυτή έλλειψι και αμέσως πήρε τη μεγάλη, την τεράστια απόφαση να αγκαλιάσει το Νησί με πράσινο, να δώση στους κατοίκους του καινούργια φυσικά πνευμόνια. Και από πέρυσι συνετελέσθη το μεγάλο αυτό ανθρώπινο θαύμα. Ποιός είναι όμως ο πρωτοπόρος και ο δημιουργός του; Ο Δασονόμος του Νησιού κ. Περικλής Παναγόπουλος με την συνδρομή του κ. Δασάρχου Καλαμών και του γραμματέως του εδώ Δασονομείου. Ξένοι άνθρωποι, όχι Νησιώτες, αλλά συνειδητοί υπάλληλοι, το πήραν το Νησί σαν πατρίδα τους, το αγάπησαν με στοργή πατέρα και το αγκάλιασαν και με συμπαραστάτες τις Νησιώτικες αρχές ξεκίνησαν το μεγάλο αυτό δημιούργημά τους.
*
Κουράστηκαν σκληρά, αντιμετώπισαν εμπόδια, αλλά ενίκησαν. Δεν σταμάτησαν όμως. Ακόμη εξακολουθούν, κουράζονται και προσπαθούν τα έργα τους να τα τελειοποιήσουν. Κάθε μέρα σχεδόν ο αγαπημένος μας Δασονόμος βρίσκεται στα δένδρα του, τα καθαρίζει, τα περιποιείται σαν παιδιά του, παρακολουθεί την ανάπτυξή τους. Ο Δήμαρχός μας, θιασώτης και ούτος του πρασίνου πλάι του, αγωνίζεται για την αναδάσωση της πόλεως, ανήσυχο της προόδου πνεύμα κάθε τόσο βρίσκεται κοντά στα δένδρα του.
*
Σιγά-σιγά και στους Νησιώτες αρχίζει να γίνεται συνείδησις η αγάπη προς το π΄ρασινο. Πάρτε την Τρίπολη, την μεγαλύτερη ομορφάδα της την δίνουν οι δενδροστοιχίες της και το πράσινπο της. Εχει γίνει όμως συνείδησις των κατοίκων η αγάπη προς το πράσινο. Και τα πιο μικρά παιδάκια ακόμη λατρεύουν τα δέντρα, εν αντιθέσει προς τους συμπατριώτες μου που κάνουν το αντίθετον, σπάζουν και καταστρέφουν κάθε νεοφυτεμένο δενδρύλλιο και δυστυχώς μπροστά στα μάτια των μεγάλων. Τι πρέπει να γίνη για να προφυλαχθούν τα άψυχα αυτά στολίδια που ζωογονούν τον άνθρωπον;
*
Να αρχίσει αμέσως μια σταυροφορία εκ μέρους των αρχών και της υγειούς κοινωνίας του Νησιού για να εμφυσήσουν στην ψυχήν των κατοίκων την αγάπην προς το πράσινο. Να γίνη όπως και σε άλλες εξελιγμένες και προοδευμένες ελληνικές πόλεις Σύλλογοι Φιλοδένρδων, να γίνεται ειδικό μάθημα στα σχολεία για την αγάπη των παιδιών προς τα δένδρα, και τέλος στις δενδροφυτευμένες τοποθεσίες να τοποθετηθούν πινακίδες που να γράφουν και να υπενθυμίζουν ότι δένδρα σε μια πόλη σημαίνει πρόοδος, πολιτισμός και άλσος σημαίνει φιλτράρισμα του μολυσμένου αέρος, υγεία δηλαδή των κατοίκων.
*
Πρέπει όλοι μας να γενούμε φύλακες βοηθώντας τις αρχές στην προφύλαξιν των δενδρυλλίων. Και τέλος όλοι μαζί οι κάτοικοι να βοηθήσιυμε στο μεγάλωμα των δένδρων του ωραίου και μοναδικού μας άλσους του Αϊ Κωνσταντίνου της Μπούκας. Σε λίγο καιρό εμείς οι ίδιοι θα απολαμβάνομεν την μαγείαν της δενδροφυτευμένης ακρογιαλιάς μας και θα υπερηφανευόμεθα για τον κόπον που προσφέρομεν για το μεγάλωμα του πάρκου τούτου. Εξ άλλου θα είναι και η μεγαλυτέρα ηθική ικανοποίησις στους ανθρώπους που ανέλαβαν την ωραίαν αυτήν πρωτοβουλίαν”.

Η πρώτη πληροφορία που δίνεται είναι ότι το προπολεμικό εκκλησάκι γκρεμίστηκε από τους Γερμανούς στην κατοχή για λόγο που δεν καταγράφεται. Σε αυτό κατά παράδοση γιόρταζαν έμποροι, ξυλουργοί και η φιλαρμονική ανεξαρτήτως… προστατών αγίων.

Η δεύτερη ότι μεταπολεμικά πλέον η καλοκαιρινή ζωή είχε μετακινηθεί προς την παραλία καθώς ήδη εκτελούσαν δρομολόγια λεωφορεία του ΚΤΕΛ (όπερ εστί μεθερμηνευόμενον Κοινό Ταμείο Εισπράξεως Λεωφορείων για όσους έχουν απορία), υπήρχαν ταξί και ολίγα αυτοκίνητα για τους έχοντες και τετράποδη μετακίνηση για τους μη έχοντες.
Πρέπει να παρατηρήσουμε ότι ο αριθμός των δέντρων που φυτεύτηκε ήταν πάρα πολύ μεγάλος, όσο και αν ο Πότης Λουκάκος ήταν γενικά της,.. υπερβολής στα γραπτά του σε αριθμούς και χαρακτηρισμούς. Πράγμα που σημαίνει ότι η δενδροφυτευμένη έκταση ήταν μεγαλύτερη από τη σημερινή. Δεν πρέπει να περάσει χωρίς σχολιασμό η έκφραση περί “εμποδίων” τα οποία όμως δεν προσδιορίζονται, μόνον εικασίες για το ιδιοκτησιακό καθεστώς μπορούμε να κάνουμε. Φιλοπεριβαλλοντική η οπτική του Πότη Λουκάκου αποκαλύπτει την “αθέατη πλευρά” της υπόθεσης του πρασίνου στο Νησί. Για το οποίο είναι αλήθεια ότι έγιναν σοβαρές προσπάθειες από το Σταύρο Τσούση με πρώτη την περίφραξη του πάρκου και την απομάκρυνση της ζωοπανήγυρης που γινόταν κάθε εβδομάδα μέσα σε αυτό. Προσπάθειες που προκάλεσαν αντιδράσεις καθώς η λογική της εποχής ήταν εκείνη που περιγράφει ο συντάκτης του κειμένου.

Πρέπει να σημειωθεί ότι ο γιός του Παναγόπουλου διετέλεσε για πολλά χρόνια Νομίατρος και είχε ιδιαίτερη αγάπη για το Νησί την οποία εκδήλωνε κάθε φορά που μιλούσαμε στο τηλέφωνο για την ιστορία του τόπου, ενώ κρατούσε αρχείο με ιστορικά κείμενα που αφορούσαν στο Νησί. Ο εγγονός του Παναγόπουλου Περικλής είναι φίλος, Επίκουρος Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας στην Ιατρική Σχολή Αθήνας.

[Στη φωτογραφία το άλσος όπως φαίνεται αυτή την εποχή στους χάρτες google]

Προβολή Σχολίων