ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΚΑΙ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟΣ ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ

Αυτή την εποχή η “εθνικοφροσύνη” πολιτικά θεωρείται στοιχείο επιτυχίας και αποτυπώνεται πολύ χαρακτηριστικά στην πρώτη δήλωση του υποψηφίου δημάρχου Σταύρου Γιαννόπουλου ο οποίος έχει ήδη διατελέσει διορισμένος δήμαρχος, υποστηρίζεται από τον Κούτσικα ο οποίος ασχολείται ακόμη με την κεντρική πολιτική σκηνή. Ο Γιαννόπουλος ζητάει να μην δοθεί “πολιτική χροιά” στις δημοτικές εκλογές αλλά δηλώνει ότι κατήρτισε συνδυασμό με πρόσωπα “εξ όλων των εθνικοφρόνων κομμάτων”. Και γράφει στη σχετική ανακοίνωση: “Πιστεύω ότι κατά τας δημοτικάς εκλογάς δεν επιτρέπεται να δοθεί πολιτική χροιά και διότι η ανάγκη αυτή αναγνωρισθείσα παρ’ όλων των υγιώς σκεπτομένων πολιτών των ενδιαφερομένων δια την προκοπήν των δήλων, είναι μείζον ζήτημα δια τον δήμον Μεσσήνης, εις ον πολλά πρέπει να συντελεστούν δια να γίνη η Μεσσήνη συγχρονισμένη πόλις, προέβην εις την κατάρτισιν υπερκομματικού ψηφοδελτίου εις ό περιελήφθησαν πρόσωπα εξ εκλεκτών και αδιαβλήτων πολιτών της Μεσσήνης, αναζητηθέντων εξ όλων των εθνικοφρόνων κομμάτων και εχόντων την φιλοδοξίαν να συντελέσουν εις την πρόοδον αυτής. Η πρόοδος δε του δήμου Μεσσήνης, αποτελεί και το έμβλημα του ως άνω υπό την ηγεσίαν μου συνδυασμού” (“Θάρρος” 1/4/1951).

Παράλληλα ανακοινώνονται οι υποψήφιοι του “Ανεξάρτητοςυσυνδυασμού Μεσσήνης “Η πρόοδος”: Γιαννόπουλος Η. Σταύρος ιατρός. Αβαρλής Π. Ιωάννης έμπορος. Αποστολόπουλος Β. Δημήτριος κτηματίας. Βαλσαμάκης Π. Αθανάσιος έμπορος. Γεωργούλιας Σ. Σταύρος υαλοπώλης. Γαλανόπουλος Π. Γεώργιος έμπορος. Δουβόγιαννης Π. Νικόλαος διευθυντής κινηματογράφου. Καρακώστας Π. Ιωάννης φαρμακοποιός. Καντιάνης Π. Ιωάννης έμπορος. Κοσμάς Π. Χρήστος έμπορος. Κουρής Α. Ιωάννης έμπορος. Κουρλέτας Σ. Δημήτριος εμπορορράπτης. Μιχαλόπουλος Γ. Ιωάννης οδοντίατρος. Μιχαλόπουλος Π. Ιωάννης κρεοπώλης. Μυλωνάς Λ. Απόστολος αρτοποιός. Μεσσάδος ή Αντωνάκος Π. Αντώνιος παντοπώλης. Οικονομόπουλος Β. Παναγιώτης κτηματίας. Παπαργυρόπουλος Η. Ρήγας έμπορος. Πλεμμένος Γ. Παναγιώτης έμπορος. Ρούτσης Ι. Ευάγγελος παντοπώλης. Ρούτσης Α. Θωμάς κτηματίας. Ρήγας Π. Γεώργιος σαγματοποιός. Στεφανόπουλος ή Θεοδωρόπουλος Γ. Αλέξανδρος βιομήχανος. Ψυχογιόπουλος Ε. Παναγιώτης έμπορος (“Θάρρος” 6/4/1951).

Γίνεται γνωστό ακόμη ότι υποψήφιος θα είναι ως μεμονωμένος ο Δημήτριος Κωνστ. Χρόνης ο οποίος επίσης έχει διατελέσει διορισμένος δήμαρχος(“Σημαία” 6/4/1935).

ΣΥΝΔΥΑΣΜΟΣ ΤΣΟΥΣΗ

Ο Σταύρος Τσούσης κινείται μεθοδικά και συγκροτεί το δικό του συνδυασμό, χωρίς ανακοινώσεις και δηλώσεις για τον πολιτικό προσανατολισμό. “Συνδυασμός του κ. Σταύρου Τσούση εν Μεσσήνη: Σταύρος Παναγ. Τσούσης. Παναγιώτης Δημ. Γρίτης. Βασίλειος Παν. Δημητρόπουλος. Χαράλαμπος Παν. Κουλής. Παναγιώτης Γεωργ. Κουτρουμπούχος. Γεώργιος Παν. Κουρεμένος. Ανδρέας Βασ. Κρεμμυδάς. Παναγιώτης Μ. Λουκάκος. Βασίλειος Νικ. Μουγγός. Διονύσιος Φ. Μιχαλόπουλος. Δημήτριος Παν. Νικολόπουλος ή Λισαίος. Βασίλειος Ιωάν. Πανταζόπουλος. Προκόπης Γεωργ. Παπαγεωργίου. Κωνσταντίνος Ιωαν. Πάσσαρης. Γεώργιος Ηλ. Παναγιωτόπουλος. Δημήτριος Θ. Πλεμμένος. Ιωάννης Π. Πονίδης. Γεώργιος Χ. Πετρόπουλος. Δημήτριος Γ. Σαλαμάνος. Γεωργ. Παν. Στασινόπουλος. Γεώργιος Ν. Σαραντόπουλος. Κωνσταντίνος Δημ. Ταμπούρλος. Γεώργιος Φωτ. Φωτόπουλος. Ιωάννης Φ. Λαζαράκης (“Θάρρος” 8/4/1951). Μπορούμε να παρατηρήσουμε ότι μεταξύ των υποψηφίων συμπεριλαμβάνονται και δύο μέλη της “Λαϊκής Επιτροπής” που ορίστηκε από το ΕΑΜ μετά την απελευθέρωση (Γρίτης, Πανταζόπουλος), γεγονός που υποδηλώνει ότι κινείται έξω από τη λογική των “εθνικοφρόνων” σχημάτων.

ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΚΑΙ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟΣ ΚΟΥΛΕΤΣΗ

Αντιθέτως ο δικηγόρος Ανδρέας Κουλέτσης διεκδικεί από τον Γιαννόπουλο την εκπροσώπιση των εθνικοφρόνων: “Θεωρώ καθήκον μου να εκφράσω και δημόσια τας ευχαριστίας μου προς τους αγρότας, τους εργάτας και τους επαγγελματίας εν γένει της πόλεως Μεσσήνης, δια την τιμήν την οποίαν μοι έκαμαν, να με προκρίνουν ως υποψήφιον δήμαρχον κατά τας προσεχείς εκλογάς, της πόλεως ταύτης. Καίτοι δεν πολιτεύομαι, εν τούτοις δυσκόλως θα ηδυνάμην να αρνηθώ την τιμήν αυτήν, τιμήν, ιδία, την οποίαν μοι περιποιεί εν τη ανεξαντλήτω μεγαλοθυμίαν ο εθνικόφρων αγρότης, ο εργάτης, ο βιοτέχνης, ο επαγγελματίας, οι παράγοντες ούτοι του εθνικού εισοδήματος, οι εργάται των Ελληνικών τροπαίων. Αποδεχθείς την προταθείσαν μοι υποψηφιότητα και με επιλέκτους και εθνικώς και μόνον εθνικώς σκεπτόμενους συνεργάτας, κατερχόμεθα εις τον εκλογικόν αγώνα, ίνα διεκδικήσωμεν την νίκην, έχοντες, ως τον πιστώτερον σύμμαχόν μας, την εκτίμησιν των συμπολιτών μας, την αφοσίωσίν μας εις τα εθνικά ιδεώδη και την αγάπην μας προς την πόλιν, χάριν της οποίας θα αναλώσωμεν και εαυτούς ακόμη.

Με την πεποίθησιν ότι προσφέρομεν υψίστην υπηρεσίαν εις την Πατρίδα μας, επιθυμώ να σας πληροφορήσω ότι η νίκη μας θα είναι μεγαλυτέρα και πλήρης, αν ο εκλογικός αγών μας διεξαχθή εν πνεύματι ευγενούς πολιτικής αμίλλης και εις τα πλαίσια ανωτέρου πολιτισμού” (“Σημαία” 8/4/1951).

Ενώ ανακοινώνεται και η σύνθεση του “συνδυασμού Μεσσήνης Εθνικώς Εργαζομένου Λαού “Η μέλισσα”: Ανδρέας Νικολ. Κουλέτσης δικηγόρος. Φώτιος Γεωργ. Παπαδόπουλος φαρμακοποιός. Διονύσιος Αθανασίου Γκότσης έμπορος. Γεώργιος Δημ. Γκουζούνης εμποροκτηματίας. Γεώργιος Κων/νου Δουβόγιαννης σιδηροπώλης. Δημήτριος Γεωργ. Δασκαρόλης κτηματίας. Γεώργιος Παν. Δημητρόπουλος εμποροκτηματίας. Κωνσταντίνος Γεωργ. Διαμαντάκος παντοπώλης. Στέφανος Γεωργ. Ζολώτας κτηματίας. Αθανάσιος Ζαφ. Καρελάς επιχειρηματίας. Παναγιώτης Δημ. Κατσούρος εμποροκτηματίας. Χαρίλαος Νικ. Κόλλιας συνεταιριστής. Χαράλαμπος Αντ. Κακαβάς κτηματίας. Αναστάσιος Δημ. Λαμπράκης σιδηρουργός. Σίμων Σπύρου Μποσίνης πρόεδρος Εργατικού Κέντρου Μεσσήνης. Παναγιώτης Φωτ. Μουτελίνος βιοτέχνης. Γεώργιος Στεφ. Μυτιληναίος έμπορος. Γεώργιος Στεφ. Μπουντούρης κτηματίας. Νικόλαος Ιωαν. Παυλάκος επιχειρηματίας. Παναγιώτης Γεωρ. Παναγόπουλος βιομήχανος. Δημήτριος Παναγιώτου Θ. Ρούτσης κτηματίας. Αντώνιος Παν. Σακελλαρόπουλος ποτοποιός. Ιωάννης Σπύρου Σοφιανός επιχειρηματίας. Χρίστος Δημητρίου Βεβέρος κτηματίας (“Σημαία” 11/4/1951).

ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ

Ο Σταύρος Γιαννόπουλος μιλάει σε συγκέντρωση απευθυνόμενος στο ακροατήριο των εθνικοφρώνων καθώς σε μια αποστροφή του λόγου του αναφέρει ότι “όχι από φιλοδοξίαν, αλλά από αγάπην προς την γενέτειράν μου αποφάσισα να ηγηθώ υπερκομματικού συνδυασμού εξ εθνικοφρόνων της πόλεώς μας, εκπροσωπούντων όλα τα επαγγέλματα από του επιστήμονος μέχρι του εργάτου με απόφασιν την προόδον και την ανάδειξιν της Μεσσήνης”. Επιτίθεται στον Τσούση τον οποίο δεν κατονομάζει (και από τον οποίο όπως φαίνεται δέχεται σφοδρή κριτική για τα έργα του δεκαμήνου που διετέλεσε δήμαρχος). Και προσπαθεί να στρέψει τους Νησιώτες εναντίον του επειδή… δεν έχει γεννηθεί στην πόλη και απλώς… μένει καθώς τονίζει: “Αρνούμεθα όμως όλοι το δικαίωμα να ηγούνται συνδυασμού άνθρωποι οι οποίοι μήτε εις την πόλν εγεννήθησαν, μήτε ποτέ την ηγάπησαν. Αρνούμεθα το δικαίωμα εις τους θετούς υιούς να εμφανίζονται ότι αγαπούν τη μάννα μας περισσότερο από ημάς τα γνήσια παιδιά της”. Αναλυτικά στην ανταπόκριση γράφει η “Σημαία”: “Ενώπιον μεγάλης λαϊκής συγκεντρώσεως ωμίλησε χθες ο υποψήφιος Δήμαρχος και επικεφαλής του ανεξαρτήτου συνδυασμού “Πρόοδος, ιατρός κ. Γιαννόπουλος ειπών τα εξής:

Αγαπητοί συμπατριώται

Από του βήματος τούτου, εις το οποίον δια πρώτην φοράν παρουσιάζομαι ενωπιόν σας, με ιδιαιτέραν συγκίνησιν ευχαριστώ όλους σας, καθώς και εκείνους οι οποίοι, από άφθαστον ζήλον και πόνον δια την πόλιν της Μεσσήνης, είχον την τιμήν να με προτείνουν, δια το αξίωμα του δημάρχου κατά τας προσεχείς εκλογάς.

Καίτι γνωρίζω ότι το αξίωμα τούτο, δεν είναι τίτλος απλός, αλλά έργον βαρύ, δι’ εκείνον ο οποίος θέλει ανταποκριθή πλήρως εις το αξίωμα τούτο, εν τούτοις όμως σαν γνήσιος Νησιώτης πονών δια τον τόπον αυτόν, απεφάσισαν να κατέλθω εις τας εκλογάς, μόνον και μόνον από αγάπην προ ςτην πόλιν αυτήν.

Δεν κατάγομαι από οικογένειαν με μεγάλους τίτλους, ούτε από οικογένειαν με πολιτικήν ιστορίαν, ώστε θα επικαλεσθώ κληρονομικούς τίτλους, και εξ αυτών να αντλήσω δικαιώματα, δια να ζητήσω την ψήφον σας.

Κατάγομαι όμως από πτωχήν και τιμίαν οκογένειαν της Μεσσήνης και τούτο δι’ εμέ αποτελεί τον μεγαλύτερον τίτλον και το ισχυρότερον δικαίωμα εις το να ζητήσω από εσάς να μου αναθέσετε δια της ψήφου σας, την τύχην της πόλεως αυτής.

Πριν όμως σας αναπτύξω εκείνο το οποίον έχω υπόψιν μου να κάμω, έχω να σας τονίσω τα εξής: Οτι δεν πρόκειται με απατηλά συνθήματα και με ψευδείς υποσχέσεις, να επιδιώξω την υφαρπαγήν της ψήφου σας καθόσον τούτο αντίκειται και εις τον χαρακτήραν μου, και εις την τακτικήν μου.

Θα φροντίως να σας φέρω κοντά μου μόνον δια της αληθείας, καθόσον μόνον η αλήθεια κυριαρχεί πάντοτε, ενώ το ψεύδος καταπίπτει.

Νησιώτες και νησιώτισσες

Επειτα από 17 χρόνια σας δίδεται το δικαίωμα να εκλέξετε μόνοι σας και δια της ψήφου σας εκείνους οι οποίοι θα διοικήσουν τα του Δήμου Μεσσήνης. Εκείνους δηλαδή που πιστεύετε ότι θα προαγάγουν την πόλιν και θα καταστήσουν αυτήν αξίαν και της ιστορίας της και του βαρύτατου ονόματος που φέρει.

Εκείνους τουτέστιν που πιστεύετε ότι θα καρτορθώσουν την Μεσσήνην να την παρουσιάσουν ως πόλιων και όχι ως χωρίον που παρουσιάζεται σήμερα. Είμαι βέβαιος ότι όλοι σας ανεξαιρέτως τούτο θα επιδιώξητε. Να αναδείξητε δηλαδή άρχοντας της πόλεως εκείνους που θα κατορθώσουν να επιτελέσουν το έργον τούτο της προόδου της πόλεώς μας.

Δια να επιτύχετε όμως τούτο, δηλαδή την εκλογήν των αρίστων και ικανών, επιβάλλεται η αναδρομή εις το παρελθόν. Διότι η αναδρομή εις το παρελθόν διδάσκει και δια το μέλλον. Και είναι αρκετή η αναδρομή εις το πρόσφατον παρελθόν από της απελευθερώσεως και εντέυθεν, δια να σας δείξει ποίος πρέπει να τεθή επικεφαλής του Δήμου, ώστε να επιτύχη εκείνο το οποίον όλοι επιθυμούμεν.

Ελαβα την τιμήν επί δέκα μόνον μήνας να ηγηθώ του Δήμου, και πιστεύω ότι επετέλεσα τόσα, όσα ουδέποτε επετελέσθησαν. Είμεθα οι πρώτοι που σπάσαμε την μοιρολατρείαν και ανοίξαμε τον δρόμον της προόδου. Είμεθα εκείνοι που φτιάξαμε τα έργα που όλοι σήμερα βλέπομεν και πατάμε. Δεν νομίζω ότι χρειάζεται λεπτομερής απολογισμός του έργου μας. Ενα μόνον σας λέγω, ότι στο ολιγόμηνον αυτό διάστημα, κατόρθωσα να απαλλάξω το κέντρον της πόλεως από την λάσπην, και αν με άφηναν να συνεχίσω το έργον μου, θα είχον απαλλάξει ολόκληρον την πόλιν, ανεξαρτήτως των άλλων έργων, υδρεύσεως, ρυμοτομίας, νοσοκομείου κλπ. που είχον υπόψιν μου να φέρω εις πέρας.

Είναι όμως γνωστόν εις εμέ όπως και εις όλους σας, ότι εις εκάστην πόλιν και χωρίον υπάρχουν και μερικοί οι οποίοι έχουν ως μόνον επάγγελμα έχουν να επικρίνουν τα εκάστοτε επιτελούμενα έργα.

Ημείς όμως έχοντες την συνείδησίν μας ήσυχον και πιστεύοντες ότι καλώς και τιμίως εν τω μέτρω της οικονομικής τότε δυναμικότητος του δήμου, εγώ και οι συνεργάται μου, επετελέσαμεν το καθήκον μας, δεν θα ασχοληθώμεν με αυτούς, αλλά τους θέτομεν υπό την κρίσιν σας. Εις το έργον αυτό που επετέλεσα και εις το έργον της προαγωγής της πόλεως που σας υπόσχομια, μοναδικόν κίνητρον υπήρξεν και είναι η αγάπη μου προς την πόλιν μας, και ο καϋμός μου δια τον μαρασμόν αυτής.

Είμαι γέννημα και θρέμμα Νησιώτης, και ζω εις το Νησί από αγάπην μου προς την την πόλιν, ενώ είχον και την ικανότητα και την δυνατότητα να ζω εις άλλην μεγαλυτέραν πόλιν ή και σε αυτήν ακόμη την πρωτεύουσαν.

Οχι λοιπόν από φιλοδοξίαν, αλλά από αγάπην προς την γενέτειράν μου αποφάσισα να ηγηθώ υπερκομματικού συνδυασμού εξ εθνικοφρόνων της πόλεώς μας, εκπροσωπούντων όλα τα επαγγέλματα από του επιστήμονος μέχρι του εργάτου με απόφασιν την προόδον και την ανάδειξιν της Μεσσήνης.

Εγώ και οι συνεργάται μου κατερχόμεθα εις τον αγώνα με πίστην δια το μέλλον της πολεώς μας και με στερεάν την απόφασιν να παραδώσωμεν εις τους μεταγενεστέρους, την πόλιν μας με έργα προόδου και πολιτισμού.

Οι πολίται τους οποίους επέλεξα ως συνεργάτας σας είναι όλοι γνωστοί, και όλοι τους πιστεύουν και θέλουν να εργασθούν δια την πρόοδον της πόλεώς μας. Εις τους συνεργάτας μου περιλαμβάνονται αρκετοί οι οποίοι δεν εγεννήθησαν εις την πόλιν ταύτην, ουδείς όμως δύναται να αρνηθή εις τούτους το δικαίωμα τούτο.

Αρνούμεθα όμως όλοι το δικαίωμα να ηγούνται συνδυασμού άνθρωποι οι οποίοι μήτε εις την πόλιν εγεννήθησαν, μήτε ποτέ την ηγάπησαν. Αρνούμεθα το δικαίωμα εις τους θετούς υιούς να εμφανίζονται ότι αγαπούν τη μάννα μας περισσότερο από ημάς τα γνήσια παιδιά της.

Δια να επιτύχω όμως εκείνο το οποίο αναλαμβάνω και υπόσχομαι, πρέπει να περιβληθώ με τόσην δύναμιν και με τόσην εμπιστοσύνην από εσάς, ώστε να δύναμαι να αξιώ εκ μέρους σας πανταχόθεν την απαραίτητον βοήθειαν.

Πρέπει να εκπροσωπώ την ολότητα των πολιτών, και όχι μικράν πλειοψηφίαν. Δια να εκλεγώ ως δήμαρχος, λόγω του εκλογικού συστήματος, είναι ανάγκη να πλειοψηφίσει το ψηφοδέλτιόν μου. Ψηφίσατέ με λοιπόν χωρίς διαγραφάς ή μεταβολάς διότι το τοιούτον ενισχύει τους αντιπάλους μας. Τούτο και μόνον, την εμπιστοσύνην σας τουτέστι, ζητούμεν εγώ και οι συνεργάται μου. Οταν ταύτην μας δώσετε, να είσθε βέβαιοι ότι μέσα στο χρονικό διάστημα που θα διοικήσωμεν την πόλιν, θα κατωρθώσωμεν να την πλουτίσωμεν με παντοειδή έργα πολιτισμού και προόδου.

Εάν παρ’ ελπίδα δεν ηθέλατε με τιμήση δια της εμπιστοσύνης σας, εις εμέ και την οικογένειάν μου θα προσφέρετε υπηρεσίαν, διότι έτσι θα απασχοληθώ αποκλειστικώς εις τα επαγγελματικά μου έργα. Θα αδικήσετε όμως την πόλιν, την οποίαν θα στερήσετε ενός εργάτου που είναι αποφασισμένος να επιτελέση το θαύμα της προόδου της και του πολιτισμού της.

Σε σας Νησιώτες και Νησιώτισες απόκειται να κρίνετε δια το μέλλον της πόλεώς μας.

Σε σας Νησιώτες απόκειται να αναδείξετε τον κατάλληλον νοικοκύρην που θα νοικοκυρέψει την πόλιν.

Από σας λοιπόν Νησιώτες και Νησιώτισσες η πόλις περιμένει να ιδή αν θα ζήση ως σύγχρονος πόλις ή θα μαραζώση και θα μείνει χωριό.

Με φλογεράν όμως πίστην ότι δια της ψήφου σας θα διαγράψετε Νησιώτες και Νησσιώτισες το λαμπρόν μέλλον της πόλεώς μας, αναφωνώ μεθ’ υμών:

– Ζήτως ο λαός της Μεσσήνης

– Ζήτω η πόλις της Μεσσήνης” (“Σημαία” 14/4/1951).

ΜΠΟΣΙΝΗΣ ΕΝΑΝΤΙΟΝ ΤΣΟΥΣΗ

“Ακραιφνής εθνικόφρων” και υποψήφιος δημοτικός σύμβουλος στο συνδυασμό του Κουλέτση ο Σίμος Μποσίνης πρόεδρος του Εργατικού Κέντρου, με επιστολή στη “Σημαία” επιτίθεται στον Τσούση. Του καταλογίζει ελέγχους στην Κατοχή ως υπεύθυνου του Ερυθρού Σταυρού, τον καταγγέλει για τις διακηρύξεις του σχετικά με τους πλουτίσαντες στην Κατοχή και αφήνει υπαινιγμούς για τη διαχείριση που έκανε σε ζητήματα δημοσίου ενδιαφέροντος. Από το κείμενο ουσιαστικά αναδύεται ο χαρακτήρας του Τσούση ως ενός αυστηρού ανθρώπου που δεν άφηνε περιθώρια εξαπάτησης και ακολουθούσε τους “νόμους και τους κανόνες κατά γράμμα” αναλαμβάνοντας προσωπικά τον έλεγχο. Είναι κάτι το οποίο είχε αποτυπώσει στις δημοσιεύσεις του πολύ πριν τις εκλογές στην εφημερίδα “Θάρρος”. Οι υπαινιγμοί βεβαίως ουδέποτε επαληθεύτηκαν και ο λιτός βίος του Τσούση δεν άφηνε περιθώρια για να βρουν έδαφος ισχυρισμοί για καταχρήσεις. Το πολιτικό ενδιαφέρον όμως υπάρχει στην ακροτελεύτεια παράγραφο που αφήνει πολιτικούς υπαινιγμούς για τον υποψήφιο δήμαρχο: “κομμουνισμός δεν μπορεί να φυτρώση εκεί όπου υπάρχει ευημερία, ο κομμουνισμός πρώτα θα σπείρει το έδαφος με δυστυχίαν, με δυστυχίαν θα το λιπαίνη και τότε μόνον να είσαι βέβαιος ότι φυτρώνει και μεγαλώνει”.

Γράφει αναλυτικά ο Μποσίνης: “Κατερχόμενοι εις τας εκλογάς να ζητήσωμεν τας ψήφους σας, θεωρούμε υποχρέωσίν μας να σας ανακοινώσωμεν τα εξής: Δεν θα σας υποσχεθώμεν ποτάμια με νερά, ούτε ποτάμια ξερικά, ούτε αίθουσες, ούτε αυλές αλλά τα εξής: Τα έργα θέλουν χρήματα και άνευ αυτών ουδέν γίνεται. Οπως ο κάθε άνθρωπος θέλει να έχη σπίτι τέλειον με λουτρά και με νερά αλλά δεν το έχει διότι δεν έχει λεφτά να το φτιάση, έτσι και οι δημόται θέλουν πάλιν να έχουν τελείαν καθ’ όλα αλλά δυστυχώς δεν έχουν λεπτά. Ερωτάται όμως, έχει οικονομικήν δυνατότητα σήμερον ο λαός της πόλεως δια να φορολογηθή δι’ έργα τοιαύτα; Απαντώνμεν αδιστάκτως, όχι. Και μένει άλλη μια πηγή δια την κατασκευήν των έργων, το δάνειον εκ μέρους του κράτους. Είναι δυστυχώς κακίστη. Δια τούτο σας υποσχόμεθα περισυλλογήν των υπαρχόντων πόρων της πόλεως και ηθικήν διαχείρισιν αυτών. Είμεθα ρεαλισταί και όχι αερολόγοι.

Οταν όμως κατέρχεται τις εμπρός εις την λαϊκήν κρίσιν και ζητεί το δικαίωμα να διοικήση έχει καθήκον να είπη τις είναι και με ποίον δικαίωμα ζητεί την ψήφον. Εγώ εκτελών χρέη πλέον εκλογέως και όχι εκλεκτού ερωτώ τον κ. Τσούσην δια τον τρόπον της λειτουργίας την οποίνα ήσκησε εν τη πόλει το δημόσιον λειτούργημα κατά την κατοχήν, την κρίσιμον αυτήν περίοδον του Ελληνικού λαού και την μετακατοχικήν περίοδον. Ητο ο κ. Τσούσης πρόεδρος του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού και δια την μεν διαχείρισιν των φαρμάκων ελάχιστα, δια δε την διαχείρισιν του άρτου περισσότερα. Οταν είμεθα ασθενείς δυστυχώς τότε – όλαι αι οικογένειαι υπέφερεον – και εισερχόμεθα εις τον Ερυθρόν Σταυρόν με την συνταγήν του ιατρού να πάρωμεν μίαν ένεσιν ή μερικά δισκία δια το ετοιμοθάνατον μέλος τη ςοικογενείας μας, όχι μόνον ηρνείτο αλλά έστελε και γνωστά πρόσωπα να βεβαιωθούν μήπως εξαπατήσωμεν τον Ερυθρόν Σταυρόν. Περί του υπολοίπου των τοιούτων φαρμάκων τα οποία απέμεναν εις χείρας σας, σεις μόνον γνωρίζετε τι εγένοντο.

Και τώρα δια τον άρτον. Παρέλαβες την πόλιν με 6.800 συσσιτούντας δια τους οποίους η προηγουμένη επιτροπή εμόχθησε να τους γράψει και αμέσως τους υπεβίβασες εις 4.000. Ως δικαιολογίαν του τοιούτου κακουργήματος κατά της Ελληνικής φυλής και ιδιαιτέρως της πόλεως ισχυρίζετο ότι δεν πρέπει να τρώγη το ψωμί του πτωχού ο έχων. Αυτό ήτο το έγκλημα. Κι σας ερωτώ έφερνες σιτάρι δια 6.800 και το έδινες εις τους 4.000; Εάν αυτό το έκανες ώστε ο άπορος αντί να πάρη μια οκά να έπαιρνε δύο, κάπως θα εδικαιολογείτο. Δυστυχώς όμως όχι. Το σιτάρι ήρχετο δια του Ερυθρού Σταυρού από τον Καναδά βάσει των καταστάσεων των κατά τόπους επιτροπών. Δηλαδή συ ενώ κατέστρεφες την ατυχή πόλιν ωφελούσες τον Καναδά με τας μερίδας του λιμώττοντος λαού της πόλεως. Αλλά ας εξετάσωμεν ποίους διέγραφες ως πλουσίους; Τους κηπουρούς ιδία, διότι έλεγες ότι κερδίζουν. Αυτή η τάξις εις τα προηγμένα κράτη πρέπει να μάθεις ότι υποστηρίζεται ιδιαιτέρως και λαμβάνει διπλήν τροφήν και βραβεία παραγωγής υπέρ αυτών δημιουργούνται, ιδία εις τας περιστάσεις αυτάς όπου εργάζεται αόκνως δια την επιβίωσιν του λαού.

Δεν παύω όμως να σας ερωτώ, ο πατατοκαλλιεργητής ο οποίος τον Μάιον έβγαλε την πατάτα του και επήρε π. χ. Τριακόσια εκατομμύρια πληθωρικά τον Αύγουστον που ήθελε να κάμη δευτέρα καλλιέργεια με τα λεφτά αυτά μπορούσε να πάρη μιαν κούτα τσιγάρα;

Πως λοιπόν ευημερούσε και του έκοβες το ψωμί; Αν έκοβες το ψωμί εκείνων που παρήγαγον ξηρούς και διατηρήσιμους καρπούς ίσως υπήρχε κάποια δικαιολογία, όταν όμως κόβεις το ψωμί εκείνων που βγαίνουν από το πρωί μέχρι το βράδυ με ολόκληρον την οικογένειάν τους έξω δια να παράγουν αγαθά, νηστικοί και ανυπόδητοι δεν ειμπορεί παρά να χαρακτηρισθή ως έγκλημα.

Αλλά θα προχωρήσω ολίγον, εδώ μάλιστα εκτός της λαϊκής κρίσεως, η οποία δύναται να εισχωρήση εις τ’ ανωτέρω δύναται να λειτουργήσει και η δικαιοσύνη εάν υπάρχουν αρμόδιοι και λειτουργεί το Κράτος. Κατά τον Απρίλιον 1946 ήσο Πρόεδρος της ΟΥΝΡΑ από την οποίαν ελάμβανε ο Ελληνικός λαός άπαντα τα τρόφιμα και το εισόδημα αυτών ήτο ο βασικός πόρος του Κράτους. Διενέμοντο δε τρόφιμα βάσει καταστάσεων εις τας οποίας ανεγράφετο η τιμή της μονάδος και η αξία των ειδών που ελάμβανε εκάστη οικογένεια και ηκολούθη η υπογραφή του παραλήπτου. Σεις κ. Τσούση διεχειρίζεσθο εκατοντάδες εκατομμυρίων του ατυχούς Δημοσίου χωρίς εις τας καταστάσεις να αναγράφεται ουδεμία τιμή. Οταν δε έγινε αντιληπτόν και σου το υπέδειξαν ευσχήμως και αθορύβως, έφυγες. Δεν θα παραλείψω να σου αναφέρω και μίαν άλλην πράξιν σου ότε ως κατήγορος των πλουτισάντων μετά την αποκατάστασιν του Κράτους, εζητούσες την δέσμευσιν των περιουσιών πολλών παρά την άρνησιν των άλλων μελών της Εφορείας. Συ όμως σήμερα εμφανίζεσαι εις τον αγώνα σου με τους κατ΄εξοχήν τοιούτους τίτλους σου. Κύριε Τσούση νομίζομεν δια των ανωτέρω πράξεών σου δεν έκαμες τίποτε άλλο παρά να συμβάλης εις την απαθλίωσιν του τόπου σου.

Λαέ της Μεσσήνης διαβάζων τα ανωτέρω πρέπει να έχεις υπόψιν σου ότι κομμουνισμός δεν μπορεί να φυτρώση εκεί όπου υπάρχει ευημερία, ο κομμουνισμός πρώτα θα σπείρει το έδαφος με δυστυχίαν, με δυστυχίαν θα το λιπαίνη και τότε μόνον να είσαι βέβαιος ότι φυτρώνει και μεγαλώνει” (“Σημαία” 15/4/1951).

Πρέπει να σημειωθεί ότι το σύνολο σχεδόν της προεκλογικής εκστρατείας Γιαννόπουλου και Κουλέτση φιλοξενείται από τη “Σημαία” που καλύπτει το χώρο της δεξιάς. Στην οποία ο Τσούσης δεν έβαλε ούτε την ανακοίνωση του συνδυασμού προτιμώντας το “Θάρρος” που κάλυπτε παραδοσιακά το χώρο των φιλελευθέρων.

ΔΗΜΑΡΧΟΣ Ο ΤΣΟΥΣΗΣ

Μέσα σε αυτό το κλίμα ο Τσούσης κατόρθωσε να κερδίσει τις εκλογές και το “Θάρρος” τον χαρακτηρίζει ως “ανεξάρτητο φιλελεύθερο”. Στην πραγματικότητα ο Τσούσης δεν μπήκε στη λογική των διακρίσεων της εποχής ανάμεσα σε “εθνικόφρονες” και “αντεθνικώς δρώντες”, δεν πολιτεύτηκε διχαστικά και ως βαθειά θρησκευόμενος συγκέντρωσε ψήφους από τμήματα του πληθυσμού με ανάλογες αντιλήψεις: “Εις τον δήμον Μεσσήνης εψήφισαν εν συνόλω 1339 εκ των οποίων ο ανεξάρτητος φιλελεύθερος κ. Τσούσης έλαβε 639 ψήφους. Δεύτερος έρχεται ο συνδυασμός του κ. Γιαννοπούλου με 406 ψήφους και τρίτος ο συνδυασμός του κ. Κουλέτση με 294 ψήφους. Εκ των 12 εδρών ο κ. Τσούσης καταλαμβάνει τας 8” (“Θάρρος” 17/4/1951).

Με βάση τις καταγραφές στα πρακτικά των συνεδριάσεων του δημοτικού συμβουλίου (εμπλουτισμένη επανέκδοση του βιβλίου Θεοδ. Τσερπέ “Ιστορία της πόλεως Μεσσήνης”) εκλέχτηκαν δημοτικοί σύμβουλοι οι: Βασίλειος Δημητρόπουλος, Παναγιώτης Κουτρουμπούχος, Παναγιώτης Λουκάκος, Βασίλειος Μουγγός, Δημήτριος Νικολόπουλος, Προκόπιος Παπαγεωργίου, Γεώργιος Φωτόπουλος (συνδυασμός Τσούση), Σταύρος Γιαννόπουλος, Ρήγας Παπαργυρόπουλος (συνδυασμός Γιαννόπουλου), Φώτιος Παπαδόπουλος, Παναγιώτης Κατσούρος (συνδυασμός Κουλέτση). Για την εκλογή των συμβούλων ίσχυε μικρό σύστημα και γιαυτό εμφανίζεται μια αναντιστοιχία ανάμεσα στις ψήφους και τον αριθμό των συμβούλων που εξέλεξαν οι συνδυασμοί. Δηλαδή όσοι υποψήφιοι συγκέντρωναν το μισό συν ένα των εγκύρων ψηφοδελτίων (στην περίπτωση που αναφερόμαστε 670 ψήφους) εκλέγονταν απ’ ευθείας. Αφαιρουμένων αυτών των εδρών η απλή αναλογική εφαρμοζόταν για όσες έδρες περίσσευαν. Υπήρχε και μια άλλη ιδιομορφία όμως: Μπορούσε κάποιος να ψηφίσει ένα ψηφοδέλτιο αλλά από αυτό να διαγράψει κάποια ονόματα και να βάλει και να ψηφίσει άλλα από διαφορετικό συνδυασμό. Το ψηφοδέλτιο πήγαινε στο συνδυασμό και η ψήφος στον υποψήφιο ακόμη και αν είχε γράψει κάποιον από άλλο συνδυασμό. Ετσι εξηγείται και το γεγονός ότι παρότι ο συνδυασμός Τσούση πήρε 639 ψήφους, κάποιοι υποψήφιοι πήραν περισσότερους από 670 ψήφους. Πρέπει να σημειωθεί ότι η εκλογή δημάρχου ήταν έμμεση από το δημοτικό συμβούλιο, σε ψηφοφορία στην οποία συμμετείχαν οι τακτικοί και ισάριθμοι αναπληρωματικοί σύμβουλοι. Ο υποψήφιος δήμαρχος θα έπρεπε να έχει εκλεγεί τακτικό μέλος του δημοτικού συμβουλίου. Εν προκειμένω ψήφισαν 12+12 άτομα και το δημοτικό συμβούλιο που προέκυψε ήταν 11μελές καθώς ο 12ος ήταν ο εκλεγμένος δήμαρχος. Οπως φαίνεται ο Κουλέτσης είτε δεν εκλέχτηκε, είτε δεν συμμετείχε στο δημοτικό συμβούλιο.

[Στη φωτογραφία εικόνα από το Νησί τη δεκαετία του 1950]