Καρναβάλι Μεσσήνης, 1955
Σωστή η περιγραφη του Θοδωρου. Το ντυσιμο εγινε στο κτημα του δασκαρολη διπλα στο αγροκηπιο. Πηγαμε πλατεια.
Μια σχετικά άγνωστη ιστορία είναι οι επιθέσεις που δέχθηκαν τα καρναβάλια (και το Νησιώτικο) με κίνδυνο να ματαιωθούν και ενδεχομένως να διακοπούν, όταν άρχισαν πάλι να αναβιώνουν μετά τον εμφύλιο, στις αρχές της δεκαετίες του 1950. Η μεγάλη και εμφανής επίθεση έγινε το 1952 στο καρναβάλι της Πάτρας, καθώς όταν προχωρούσαν οι προετοιμασίες ξεκίνησαν “πόλεμο” οι Μητροπολίτες Αιτωλοακαρνανίας Ιερόθεος και Πατρών Θεόκλητος. Ο πρώτος απείλησε με αφορισμό τους πιστούς που θα πήγαιναν στο πατρινό καρναβάλι. Ο δεύτερος χαρακτήρισε τις αποκριάτικες εκδηλώσεις ειδωλολατρικές, απείλησε με αντίποινα της Εκκλησίας και την ημέρα της παρέλασης άλλαξε την ώρα του Εσπερινού (από τις 7 που άρχιζε το έβαλε στις 5) και απαγόρευση να περάσει ο καρνάβαλος έξω από το Μητροπολιτικό ναό της Ευαγγελίστριας. Παράλληλα παραθρησκευτικές οργανώσεις ταξίδεψαν στην Πάτρα από άλλες περιοχές της Ελλάδας μεσούντος του καρναβαλιού για να καταγγείλουν «διαφθορά», «όργια», «Σόδομα και Γόμορα» και αποπειράθηκαν να οργανώσουν αντικαρναβαλικά συλλαλητήρια αλλά εμποδίστηκαν από την αστυνομία. Οι Πατρινοί αδιαφόρησαν για τις επιθέσεις και τα καρναβάλια έγιναν.
ΥΠΑΙΝΙΓΜΟΙ ΤΟ 1953
Στη Μεσσήνη τα πρώτα προβλήματα εμφανίστηκαν ένα χρόνο αργότερα και υπάρχει ένας υπαινιγμός για τον τότε δήμαρχο Σταύρο Τσούση: “Το βράδυ λαϊκός χορός στο Ζαχαροπλαστείο Βαλσαμάκη με κομφετοπόλεμο και σεπραντινοπόλεμο. Πήραν μέρος πολλοί Νησιώτες γλεντζέδες που κράτησαν με τις πίπιζες και τα νταούλια το χορό και το κέφι μέχρι και πέραν του μεσονυκτίου – μολονότι ο Δήμαρχος τους κόβει το φως από νωρίς…». Η τελευταία φράση αποτελεί και έναν αδιόρατο υπαινιγμό καθώς δείχνει ότι ο Δήμαρχος Στ. Τσούσης (είχε εκλεγεί τον Απρίλιο του 1951) δεν έβλεπε και με συμπάθεια το καρναβάλι καθώς ήδη είχαν ξεκινήσει αντιδράσεις από θρησκευτικούς κύκλους οι οποίες εντάθηκαν τα επόμενα χρόνια. Στη Μεσσήνη φανατικός αντίπαλος του καρναβαλιού ήταν ο π. Θεοδόσιος Λαμπρόπουλος. Ο οποίος τελούσε την λειτουργία του Μεγάλου Αποδείπνου την Καθαρά Δευτέρα κατά τη διάρκεια των εκδηλώσεων για να κρατήσει τους θρησκευόμενους μακριά από αυτές και έβγαζε πύρινο κήρυγμα.
ΦΕΥΓΕΙ Ο ΤΣΟΥΣΗΣ ΤΟ 1954
Τα προβλήματα μεγάλωσαν το 1954 και ο Στ. Τσούσης αναχωρεί από το Νησί την παραμονή των εκδηλώσεων, ενώ τον αναπληρώνει ο Πότης Λουκάκος εκ των “φανατικών” υποστηρικτών του καρναβαλιού: “Ο Δήμαρχος Μεσσήνης κ. Τσούσης θα απουσιάση από της αύριον δι’ ολίγας ημέρας εκ Μεσσήνης. Κατά την απουσίαν του θα τον αναπληρώση ο Αντιπρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου Πότης Λουκάκος».
ΚΡΙΣΗ ΤΟ 1955
Η μεγάλη κρίση ξέσπασε το 1955 όταν κινδύνευσε με ματαίωση το Νησιώτικο καρναβάλι όπως φαίνεται από το ρεπορτάζ που συσχετίζει τα όσα συνέβησαν στο Νησί με όσα έγιναν και σε άλλες πόλεις: “Ο Καρνάβαλος εφέτος διήλθε δεινήν κρίσιν. Το έθιμο όμως τελικώς επικράτησε και χιλιάδες Νησιωτών εχειροκρότησαν τον Δημ. Μιχαλόπουλον, εμφανισθέντα ως Καρνάβαλον, εις τον εξώστην της οικίας Ευσταθίου Δημοπούλου. Την 11ην προμεσημβρινήν ώραν της Κυριακής ο Καρνάβαλος επιβαίνων της αμάξης του Κ. Ξυνού, δεόντως στολισμένης, και βοηθούμενος από τον Παν. Μιχαλόπουλον έφθασεν εις τον χώρον προ της οικίας Δημοπούλου […] Εφέτος η συνέχιση του εθίμου εκινδύνευσε σοβαρώς, Παρ’ όλίγον, ο Καρνάβαλος, ο γραφικός αποκρηάτικος ήρως της Μεσσήνης, διά τον οποίον τόσαι διαμάχαι εδημιουργήθησαν και εις άλλας Ελληνικάς πόλεις, δεν θα εμφανίζετο καθόλου διά να ομιλήση εκθέτων τας απόψεις και προβλέψεις του διά τον αρχόμενον από της Κυριακής ετήσιον κύκλον. Εις την κίνησιν προς διατήρησιν του Καρναβάλου και χρηματοδότησιν της εμφανίσεώς του, επρωτοστάτησε και ο πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου κ. Α. Καρελάς. Το γραφικόν Νησιώτικο έθιμο πάντως διέτρεξεν εφέτος σοβαρόν κίνδυνον και εκλονίσθη, εις τρόπον ώστε να είναι προβληματική οπωσδήποτε η εις το μέλλον διατήρησίς του. Η απουσία εκπροσώπων των τοπικών αρχών εις την εμφάνισίν του είναι χαρακτηριστική».
ΔΙΑΣΩΣΗ ΚΑΙ ΣΥΝΕΧΕΙΑ
Οπως φαίνεται το καρναβάλι σώθηκε χάρις στην κινητοποίηση των Νησιωτών και ορισμένων δημοτικών παραγόντων. Παρά τους φόβους συνεχίστηκε τα επόμενα χρόνια αφού την κρίσιμη στιγμή αποκρούστηκαν οι επιθέσεις που ήταν συντονισμένες με τις πανελλαδικές κινήσεις εκκλησιαστικών κύκωλν και παραθρησκευτικών οργανώσεων που “ανθούσαν” εκείνη την εποχή…
[Στη φωτογραφία… τετράποδο αυτοσχέδιο καρναβαλικό άρμα την κρίσιμη δεκαετία 1950-1960]