Για τον Σωτήρη Πατατζή

Από την παρουσίαση του Βιβλίου στην Μεσσήνη στις 11.5.2003

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ του προέδρου του ΠΑΜΙΣΟΥ ΜΙΧΑΛΗ ΓΑΒΡΑ

κ.κ. Καλημέρα σας

Η σημερινή εκδήλωση πέρα από το κύριο αντικείμενό της, την παρουσίαση δηλ. του βιβλίου, είναι σημαντική για πολλούς ακόμα λόγους και εκπέμπει μηνύματα σε πολλές κατευθύνσεις.
Πρώτα πρώτα γίνεται στο Δημαρχείο, με την αμέριστη συμπαράσταση του Δήμαρχου και του Δημοτικού Συμβουλίου, χωρίς προαπαιτούμενα, πρωτοκαθεδρίες και ταμπέλες. Τους ευχαριστούμε.
Δεύτερον, την διοργάνωσή της έχουν αναλάβει από κοινού οι τοπικοί σύλλογοι, ο Εμπορικός Σύλλογος, οι Φίλοι της Μεσσήνης, ο Σύλλογος Γυναικών Μεσσήνης και ο Πολιτιστικός Σύλλογος μαζί με τον Πάμισο και αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία. Σηματοδοτεί μια άλλη αντίληψη και μια διαφορετική πορεία απ’ το παρελθόν. Με σύνθημά μας «Οι τοπικοί φορείς τον πρώτο λόγο εμείς όλη μας την υποστήριξη, την συμπαράσταση και την συμμετοχή» διαμορφώνουμε τις σχέσεις του αύριο.
Έχουμε καταθέσει και με άλλη ευκαιρία την αντίθεσή μας σε εκδηλώσεις βράβευσης και παρασημοφόρησης, εκδηλώσεις που «αδειάζουν το μεγαλείο σε ένα άγαλμα». Στη θέση τους προτείνουμε τις εκδηλώσεις γνωριμίας του τιμώμενου με την αναφορά στην ιστορία του, το έργο του, τους λόγους για τους οποίους τιμάται. Το κάναμε για την Φρίντα Λιάππα, το κάναμε με την Ημερίδα για τον Σωτήρη Πατατζή, αυτό κάνουμε και σήμερα.
Η σημερινή λοιπόν παρουσίαση του βιβλίου είναι η αφορμή. Το επιδιωκόμενο είναι η παλιννόστηση του Σωτήρη Πατατζή στην γενέτειρά του μέσα από μια τέτοια εκδήλωση γνωριμίας με το έργο του.
Αυτήν την παλιννόστηση τιμούν με την παρουσία τους η Σάσα Πατατζή και άλλοι σημαντικοί απόδημοι Νησιώτες.
Την τιμάτε όλοι εσείς που ήλθατε σήμερα εδώ.
Μια τέτοια παλιννόστηση γεύτηκε ο Τάκης Κατσουλίδης με την ίδρυση του Μουσείου Εργαστηρίου Χαρακτικής ζωγραφικής και την αξίζουν αρκετοί άλλοι συμπατριώτες μας που κοσμούν με την παρουσία και το έργο τους την ανθρώπινη δημιουργία και την Ελληνική διανόηση. Μπορούμε να είμαστε περήφανοι για όλους αυτούς και πρέπει να το δείχνουμε. Είναι δικοί μας άνθρωποι είναι μέρος της ιστορίας του τόπου μας.

Ένα τελευταίο.
Όπως και η Ημερίδα που έγινε στην Αθήνα έτσι και σήμερα, την εκδήλωση την έχουν αναλάβει Νησιώτες. Η Τάνια Μπατζόγλου και ο Περικλής Αλμπάνης, ηθοποιοί διαβάζουν αποσπάσματα από το βιβλίο και από την Μεθυσμένη Πολιτεία. Αφανής εργάτης ο Γιώργος Μαρκόπουλος. Για τον Στέφανο Ληναίο περιττεύουν τα λόγια.
Είναι πολλές λοιπόν οι δυνάμεις και οι δυνατότητες της πόλης. Είναι αρκετοί αυτοί που περιμένουν το κάλεσμα να προσφέρουν στην γενέτειρά τους. Από αυτό το κάλεσμα βγαίνει πρώτα και κύρια κερδισμένη η πόλη. Ας ανοίξει λοιπόν ο δρόμος της αξιοποίησης αυτής της ανεκτίμητης περιουσίας.

Δυο λόγια για το βιβλίο.
Πριν όμως από το βιβλίο υπήρξε η Ημερίδα για τον Σωτήρη Πατατζή. Έγινε πέρσι τον Γενάρη στο Θέατρο Άλφα του Στέφανου Ληναίου και συμμετείχαν σημαντικές προσωπικότητες με πανελλαδική αναγνώριση τιμή για μας που την διοργανώναμε. Ήταν ένας παλιός πόθος και στόχος του Στέφανου Ληναίου που ο Πάμισος ανέλαβε να διοργανώσει συντονίζοντας σημαντικούς Νησιώτες και άλλες προσωπικότητες που προσφέρθηκαν με όλη τους την χαρά.
Ο Τάκης Καρβέλης, αναγνωρισμένος λογοτέχνης ο ίδιος, παρουσίασε το πεζογραφικό έργο του Πατατζή, συνδέοντάς το ταυτόχρονα με τον χαρακτήρα και την στάση του στην ζωή.
Ο γνωστός φιλόλογος –κριτικός θεάτρου Κώστας Γεωργουσόπουλος, αναφέρθηκε στον ρόλο και την θέση του Πατατζή στον θεατρικό λόγο.
Ο Βασίλης Κρεμμυδάς, ιστορικός – καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, γέννημα θρέμμα αυτής της πόλης, θέτοντας το ανατρεπτικό ερώτημα, είναι το Νησί το σκηνικό της Μεθυσμένης Πολιτείας; Αναδεικνύει το μέγεθος του Πατατζή μια και ο συγγραφέας χρησιμοποιώντας τα βιώματά του, δηλ. την ζωή του Νησιού εκείνης της εποχής, γράφει ένα μυθιστόρημα που ξεπερνάει τα όρια ενός τοπικού λογοτεχνήματος, σε τέτοιο βαθμό που να συγκαταλέγεται στα σημαντικά έργα της Ελληνικής Λογοτεχνίας. Σαν τέτοιο μεταφράστηκε και σε άλλες γλώσσες.
Στην ίδια συλλογιστική πατώντας ο Βασίλης Παναγιωτόπουλος, άλλος ένας σημαντικός συμπατριώτης μας, ιστορικός και αυτός, μας θύμισε ότι την ίδια τεχνική, την χρησιμοποίηση δηλαδή των προσωπικών βιωμάτων από τις δικές τους πόλεις στην συγγραφή έργων σταθμών στην Ελληνική Λογοτεχνία ακολούθησαν και άλλοι μεγάλοι λογοτέχνες μας όπως ο Δημήτρης Χατζής, ο Κωστ. Θεοτόκης, ο Γιώργος Ιωάννου, ο Ηλίας Βενέζης, μεταξύ των οποίων κατατάσσει τον Σ.Πατατζή.
Η Ελ.Παπαχριστοπούλου, φιλόλογος – σκηνοθέτις, ανέλυσε από θεατρική σκοπιά την Μεθυσμένη Πολιτεία, μια ιδιαίτερη και αξιοπρόσεκτη προσέγγιση.
Τέλος ο Στέφανος Ληναίος, ψυχή της ημερίδας, δεν παρουσίασε μόνο τους ομιλητές, αλλά με τις παρεμβάσεις του και τις καίριες επισημάνσεις και αναφορές, τόνισε την σημαντικότητα του Σωτήρη Πατατζή, σημαντικότητα που η εξωελλαδική της αναγνώριση είναι κατά πολύ μεγαλύτερη από αυτή που έχει στην Ελλάδα ο συγγραφέας.
Στην εκδήλωση αυτή συνέβαλλαν σημαντικά ο Τάκης Κατσουλίδης που φιλοτέχνησε και μας χάρισε την αφίσα της Ημερίδας και ο διακριτικός αλλά ουσιαστικός Γιώργος Μαρκόπουλος.
Θεωρήσαμε λοιπόν, ότι η βαρύτητα των εισηγήσεων που αναπτύχθηκαν στην εκδήλωση, θα πρέπει να βρουν την έντυπη έκφρασή τους, κτήμα όλων αυτών που θα θελήσουν να ασχοληθούν με τον λογοτέχνη Σωτήρη Πατατζή, στο παρόν και στο μέλλον.
Από την άλλη, η έκδοση αυτή και το περιεχόμενό της αποτελούν μια προσφορά του Συλλόγου μας στην γενέτειρά μας, που γίνεται αντικείμενο πολλαπλής αναφοράς, εξ αιτίας της βιωματικής σχέσης του Πατατζή με το Νησί.
Με αυτόν τον τρόπο, ο Σύλλογός μας συμμετέχει στην καταγραφή της Ιστορίας της πόλης μας, ακόμα περισσότερο γίνεται μέρος της.
Κλείνοντας θέλω να επισημανθεί για μια ακόμα φορά η σημασία το βιβλίο αυτό να μπει σε κάθε Νησιώτικο σπίτι, να γίνει αντικείμενο δωρισμού σε γνωστούς και φίλους. Αυτήν την συμπεριφορά θα αξίζει να δείξουμε και στα άλλα βιβλία που αναφέρονται στην πατρίδα μας. Να βρίσκονται σε κάθε σπίτι. Δεν είναι εξάλλου και τόσα πολλά. Η ιστορία του Τσερπέ, ο παπαΜιχάλης του Τάκη Κατσουλίδη, το προσφάτως εκδοθέν αυτοβιογραφικό λογοτέχνημα με τίτλο Άσπρο Μαύρο ΣΤΟΠ της Αλέκας Κατσουλίδη, τα βιβλία του Δημήτρη Κανελλόπουλου είναι ίσως και τα μόνα που υπάρχουν. Σ’ αυτά προστίθεται και το βιβλίο μας και έπεται συνέχεια με τις Ιστορίες του Παν.Σκούφη.
Τέλος η σημαντική ενίσχυση που λάβαμε από το Υπουργείο Πολιτισμού με τις ενέργειες του κ. Μπένου μας επιτρέπουν να το διαθέσουμε σε συμβολική τιμή, ώστε να διευκολυνθεί ακόμα περισσότερο η είσοδος του βιβλίου σε κάθε Νησιώτικο σπίτι.

Προβολή Σχολίων