Η ΑΛΙΕΥΣΗ ΒΔΕΛΛΩΝ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΜΕΣΣΗΝΗΣ ΚΑΙ Η ΙΑΤΡΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΔΕΚΑΕΤΙΑ ΤΟΥ 1830

27-10-2022
Η ΑΛΙΕΥΣΗ ΒΔΕΛΛΩΝ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΜΕΣΣΗΝΗΣ ΚΑΙ Η ΙΑΤΡΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΔΕΚΑΕΤΙΑ ΤΟΥ 1830
αριθ 275 σύμφωνον εταιρίας
Εν Νησίω την 31 Ιανουαρίου 1836 ημέραν Παρασκευή προ μεσημβρίας , παρουσιασθέντες εις το Συμβολαιογραφείον μου, το οποίον είναι η κατά την ενορίαν των Αγίων Αποστόλων ταύτης της πόλεως, κατοικίαν μου, ενώπιον εμού του υπογεγραμμένου Ηλία Γ. Βεργοπούλου Ειρηνοδίκου Νησίου, του εκπληρούντος έργα Συμβολαιογράφου και των ήδη παρόντων και προσυπογεγραμμένων μαρτύρων κυρίων Μάρκου Μαρκοπούλου μετερχομένου το εμπόρειον και Δημητρίου Πατριανάκη κρεοπώλου ή μεταξουργού κατοίκων ταύτης της πόλεως και γνωστών μου, ο κύριος Γεώργιος Κατζαρός κάτοικος Καλαμών έμπορος και γνωστός μου εξ ενός μέρους και αφ’ ετέρου ο κύριος Αναγνώστης Μπερίκος κάτοικος ταύτης της πόλεως μετερχόμενος και αυτός εμπορικά έργα, και γνωστός μου, εζήτησαν να τους συντάξω το παρόν επίσημον συμφωνητικόν έγγραφον . Επειδή ο μνησθείς κύριος Κατζαρός συνεφώνησε με τον Μικέλην Μινέρον δια να προβλέψουν και επιχειρισθούν βδέλλας προς αμοιβαίον όφελος δι’ όλον το διατρέχον τούτο έτος, και να μετέχη εις δύο μερίδια ο προρρηθείς κύριος Κατζαρός, και εις εν μόνον ο Μινιέρος, δια τούτο ο αυτός κύριος επιθυμών να ευκολύνη την επιχείρησίν του ταύτην μετέχει και εις τα δύο μερίδια της Ολικής Μετοχής του, εις την μετά του προρρηθέντος Μινιέρου συμφωνίαν του και τον κύριον Αναγνώστην Μπερίκον εις εν, εννοούμενον όμως το ήμισυ, διότι το άλλο ήμισυ ανήκει στον κύριον Ιωάννη Ηλία Φλέσα με τας …… γενομένας μεταξύ των συμφωνίας:
Άρθρον πρώτον – Επειδή οι διαληφθέντες Κατζαρός και Μινιέρος προς επιτυχίαν τοιαύτης επιχειρήσεως θέλουν ενοικιάση τα ύδατα εις τα οποία ευρίσκονται αι βδέλλαι δια να τας αλιεύσουν, υπόσχονται να καταθέσουν εξ ιδίων των όλα τα αναγκαιούντα χρήματα δια τοιαύτας ενοικιάσεις, καθώς ακόμη και όσα έξοδα ακολουθήσουν εις το τοιούτον είδος, οίον αγώγια, δικαιώματα τελωνείων, ναύλους και τα παρόμοια, χωρίς να είναι εις χρέος να καταθέτη δια τοιαύτας ανάγκας ο Μπερίκος λεπτόν, εκτός του Μπερίκου δια την οποίαν ήδη έλαβε μετοχήν εις τοιαύτην συντροφίαν
Άρθρον δεύτερον – Ο αυτός Μπερίκος υπόσχεται να καταβάλη κάθε κόπον και μέσον δια την επιτυχίαν της τοιαύτης άγρας των βδέλλων, επιστατών εις εκείνην την θεσιν των υδάτων, την οποίαν εκ συμφώνου ήθελον εγκρίνη.
Άρθρον τρίτον – Αφού μετακομισθώσιν αι βδέλλαι εις άλλα μέρη, όπου σκοπεύουν να τας ταξιδεύσουν δια το κοινόν των όφελος, και πωληθούν, τότε να αφαιρώνται τα κατατεθέντα εις τοιαύτην επιχείρησιν κεφάλαια και τα έξοδα όλα όσα ακολουθήσουν, το δε εναπομένον κέρδος λογιζόμενον, θέλει διανέμηται ούτω. Εν μερίδιον να λαμβάνη ο Μικέλης Μινιέρος, εν ο κύριος Γεώργιος Κατζαρός , ήμισυ ο κύριος Αναγνώστης Μπερίκος και ήμισυ ο κύριος Ιωάννης Ηλία Φλέσα , καθώς προερρέθη.
Άρθρον τέταρτον – Υπόσχεται ο αυτός Μπερίκος να ήναι υπέύθυνος και να πληρώνη πάσαν ζημίαν ήτις ήθελεν ακολουθήση εις την τοιαύτην επιχείρησιν, /μη γένοιτο/ της μετοχής του και το εις το ήμισυ μερίδιόν του, διότι καθώς θέλει απολαύση το κέρδος, ούτω είναι υποκείμενος και εις την ζημίαν
Άρθρον πέμπτον – Εις τοιαύτας συμφωνίας έμειναν τα δύο συμβαλλόμενα μέρη ομόφωνα, και υπόσχονται να τας εκτελέσουν ακριβώς, εις ένδειξιν δε εγένετο το παρόν επίσημον συμφωνητικόν έγγραφον, το οποίον αναγνωσθέν υπογράφεται
αριθ 328 παρακατάθεσις της παρούσης απαντήσεως 6 Απριλίου 1836
Εν Νησίω την 6ην Απριλλίου 1836 έτους ημέραν δευτέραν μετά μεσημβρίας, επαρουσιάσθη εις το Συμβολαιογραφείον μου, το οποίον είναι η κατά την ενορίαν των Αγίων Αποστόλων ταύτης της πόλεως , κατοικία μου, ενώπιον εμού του υπογεγραμμένου Ηλία Γ. Βεργοπούλου Ειρηνοδίκου Νησίου, του εκπληρούντος έργα Συμβολαιογράφου και των ήδη παρόντων και προσυπογεγραμμένων μαρτύρων κυρίων Αναγνώστου Γαλανοπούλου ράπτου και Μάρκου Μαρκοπούλου οψοπώλου κατοίκων ταύτης της πόλεως, και γνωστών μου, ο κύριος Αναγνώστης Μπερικόπουλος κάτοικος της ιδίας ταύτης πόλεως, μετερχόμενος εμπορικά έργα, και γνωστός μου, όστις μου εζήτησε να παρακαταθέσω την παρούσαν του Απάντησιν εις την Διαμαρτύρησιν του Χριστοδούλου Τυρινού εις τα Αρχεία του Συμβολιογραφείου μου, προς παντοτινήν διαφύλαξιν, και αντίγραφα εξ αυτής, εν μεν να παραδώσω εις τον ίδιον Μπερικόπουλον και άλλο να κοινοποιήσω δια του κλητήρος του Ειρηνοδικείου Νησίου Γερασίμου Μακρύ εις τον Χριστόδουλον Τυρινόν .
ΑΠΑΝΤΗΣΙΣ
του υποφαινομένου Αναγνώστου Μπερικόπουλου. Κατά της Διαμαρτυρήσεως εναντίον μου […] προς τον εκπληρούντα έργα Συμβολαιογράφου Ειρηνοδίκην Νησίου
Είναι αληθές καθώς αναφέρει ο διαληφθείς κ Χριστόδουλος Τυρινός εις την Διαμαρτύρησίν του, ότι εγώ συνεφώνησα μετά του εν Πύλω Τομάζου Μαντζουινάτου και του επώλησα εκατόν χιλιάδας βδέλλας προς δραχ. 9 την κάθε χιλιάδα να παραδώσω εδώ εις αντιπροσωπόν του εκ διαλειμμάτων και εις διάστημα τριάκοντα ημερών κατά το επί τούτου γενόμενον μεταξύ εμού και το Τομάζου συμφωνητικόν έγγραφον της 9 / 21 Φεβρουαρίου 1836. Ως αντιπρόσωπος λοιπόν του Τομάζου διορισθείς ο διαληφθείς κος Τυρινός, μοι εμέτρησεν ως λέγει τας δραχμάς 60 δι’ αρραβώνα των βδέλλων και επομένως κατά την εποχήν εκείνην παρέλαβε από εμέ 67 χιλιάδας βδέλλας .
Ότι απερχόμενος μετά τούτο εις το χωρίον Πάππαρι και αμέλησα δια την παράδοσιν και των λοιπών βδελλών, ως λέγει ο κ Τυρινός, ψεύδεται , διότι εγώ δύναμαι αποδείξαι ότι δεν παραμέλησα, αλλά μάλλον επιμελώς εντός της προθεσμίας μου να παραδώσω όλας τας βδέλλας όσας υπόσχομαι εις το συμφωνητικόν, και αφού ανεχώρησα δια το χωρίον Πάππαρι διόρισα αντιπρόσωπόν μου τον Αναστάσιον Βασιλόγαμβρον, να εμβάζη αντί εμού βδέλλας προς τον κον Τυρινόν εως ότου συμπληρωθή η ποσότης αυτού την οποίαν επώλησα και να πληρώνεται την τιμήν των κατά την συμφωνίαν μας. Και ούτως παρουσιασθείς δις ο ρηθείς αντιπρόσωπός μου με τριάκοντα ως έγγιστα χιλιάδας βδέλλας να παραδώση ως από μέρους μου προς τον κ Τυρινόν δεν ηθέλησεπαρελπίδα να δεχθή, προφασιζόμενος ότι δεν τον γνωρίζει, κτλ. Σκοπός του κου Τυρινού φαίνεται ήτον τούτος, ως συνεννοημένος, δια να αποφύγει την παραλαβήν πλέον των βδέλλων, διότι πληροφορήθη εγκαίρως την παύσιν της εξαγοράς αυτών από το Κράτος, κατά το Υ. Β. Διάταγμα, αναφέρει και ο ίδιος, και με τούτον τον τρόπον ενόμισε ότι ωφέλησε πλέον τον εντολέα του, και εφεύρε ήδη να διαμαρτυρηθή εναντίον μου, επιστηριζόμενος εις όσους αναφέρεται λόγους, ……. και αναποδείκτους, απαιτών τας 60 δραχμάς της αρραβώνος, δια να προβλέψη βελανίδια κλπ, αλλά ας γνωρίσει ο κος Τυρινός ούτος, ότι απέτυχε όλως διόλου τον σκοπόν του τούτον, και αντί να ωφελήση τον εντολέαν αυτού, του λέγομεν ότι μάλλον θα τον ζημιώσει, διότι αφού δεν ηθέλησε ως είρηται να δέχεται βδέλλας από τον οποίον εγκατέλειπον αντιπρόσωπόν μου, καθ’ ον καιρόν ανεχώρησα δια το χωρίον Πάππαρι, εφάνη ότι ανέτρεπε πλέον την γραπτήν συμφωνίαν μας, και τούτου ένεκεν χρεωστεί να πληρώνη εις ημάς κατά το εις το συμφωνητικόν μας περί των βδελλών άρθρον 2ον, δραχμάς 250, παρεκτός τας ζημίας τας οποίας υπέφερον καθ΄όσας βδέλλας δεν ηθέλησε να δεχθή, και απερρίφθησαν μετ’ έπειτα μέρος και μέρος επωλήθησαν εις έτερον αγοραστήν με τιμήν …μένην.
Δι’ όλους λοιπόν τους ανωτέρω λόγους μου, εννοώ την Διαμαρτύρησιν του κου Τυρινού άκυρον »
Ο Επίσκοπος Αρδαμερίου Ιγνάτιος, πρόσωπο με γνωστή δράση κατά την Επανάσταση, ορίστηκε από την Ιερά Σύνοδο, Επίσκοπος Γορτύνης το έτος 1834. Η Επισκοπή Γορτύνης περιελάμβανε μικρό μέρος της σημερινής επαρχίας Γορτυνίας, το μεγαλύτερο μέρος ανήκε στην Επισκοπή Ερυμανθίας, στην οποία διορίστηκε Επίσκοπος ο αρχιερέας Προκόπιος. Μετά όμως έναν χρόνο ο Προκόπιος απεβίωσε και οι δύο Επισκοπές συγχωνεύτηκαν σε μία, την Επισκοπή Γορτύνης. Ο Ιγνάτιος όμως μετά λίγα χρόνια, το 1839, απεβίωσε και για λίγα χρόνια η Επισκοπή διοικείτο από τριμελή Επιτροπή πρεσβυτέρων.
Δύο έγγραφα από το Αρχειακό υλικό των ΓΑΚ της Οθωνικής περιόδου του Υπουργείου των Εκκλησιαστικών μας ενημερώνουν για τη χρήση βδελλών κατά τις τελευταίες μέρες της ζωής του Ιγνατίου:
«Σημείωσις των οφειλομένων παρά του αποβιώσαντος Σεβασμιωτάτου Επισκόπου Γορτύνης
Δια καθαρτικόν δραχμάς 2 και λεπτά 05
Δια μίαν οκάν ζάχαριν 1 και 80
Δια λεμόνια λεπτά 60
Δια σπόγκον λεπτά 40
Δια δύω οκάδες λάδι 1 και 44
Δια μαλάχην λεπτά 60
Δια σιναπόσπορον 1 και 40
Δια σουμάδες 3 και 20
Δια πλυστικά των λερωμένων ενδυμάτων του 5 και 60
Δια μισθόν της κατά τας δύω τελευταίας ημέρας της ασθενείας του υπηρετησάσης αυτόν γυναικός δραχμές 8
Δια τα έξοδα των φαγωσίμων τριων ανθρώπων του κατά την επταήμερον ασθένειάν του 13 και 80
Χρεωστούντα εις τον φαναροποιόν Σαράντην Σοφήν 3 και 60
Επίσης εις τον φαναροποιόν Μήτρον Μαζάκον 4 και 20
Πανί δια σάβανον 3 και 60
Δια κηρόν Ισπανικόν χρησιμεύσαντα δια επισφράγισιν των καταγραφέντων πραγμάτων του λεπτά 75
Δια λιβάνι λεπτά 30
Δια ενοίκιον από των 28 Αυγούστου μέχρι των 25 του ήδη φθίνοντος λεπτά 45
Δια εκατόν πεντήκοντα τρεις βδέλλας και εξ γελιστήρια δια την τιμήν των οποίων ερωτηθείς ο κουρεύς εζήτησε δραχ 50 πεντήκοντα
[ΣΥΝΟΛΟ] 96 και 34
Οφείλονται προς τούτοις και προς τον ιατρόν κον Ζυγομαλάν επισκεψάμενον τον αποβιώσαντα και ας δοθή προς αυτόν ό,τι εγκριθή δικαιον
Εν Αθήναις την 19 Σεπτεμβρίου 1839
Ο μαθητής του αποβιώσαντος
Α. Μικάνιος
Παρελήφθη να προστεθή κατά λάθος εις την Σημείωσιν των χρεωστουμένων
Δι’ εν καλιμαύχιον δρ 9
Δια εν μεταξωτόν μαύρον μανδήλιον δρ 4 και 50»
«Αθήναι την 31 Οκτωβρίου 1839
Προς την επί των Εκκλησιαστικών Γραμματείαν της Επικρατείας
Εκ του προαποθανόντος Επισκόπου Γορτυνίας Κυρίου Ιγνατίου προσκληθείς ο υποφαινόμενος εν καιρώ ασθενείας του τον επισκεπτόμην τέσσερας ολοκλήρους ημέρας και νύκτας διανυκτερεύων εις το κατάλυμά του, επιθέσας εις αυτόν βδέλαις επέκεινα των εκατόν πεντήκοντα και εγγκλυστήρια εξ΄ αλλ’ αιφνίδιος θάνατος του αφήρεσεν την ζωήν΄ και ο υποφαινόμενος έμεινα απλήρωτος τόσον δια ταις βδέλαις και εγγλυστήρια , όσον και δια τους κόπους μου. […] Η Βασιλική ταύτη Γραμματεία ας διατάξη την προς τον υποφαινόμενον απόδοσιν της χρηματικής ταύτης ποσότητος αναβαίνουσα εις δραχμάς πεντήκοντα
Ο ευπειθέστατος
Γεώργιος Αξιώτης»

περιοδικό Γαρζενίκος

Για τους Αγίους Αποστόλους γνωρίζουμε ότι συνδέονται στενά με την προυχοντική οικογένεια Δαρειώτη. Τα σπίτια τους ήταν δίπλα

 Ηλίας Μπιτσάνης

η εκκλησία των Αγίων Αποστόλων είναι ιστορική, καταγράφεται στην απογραφή της εκκλησιαστικής περιουσίας που έκαναν οι Ενετοί το 1700
Προβολή Σχολίων