Εθιμα Κυριακής Τυρινής, 1960

Το βραδυ της Τυρινης Κυριακης, καναμε μαζι με την οικογενεια του θειου μου
το «Φαγατε-φαγαμε» κι εμεις τα παιδια τρωγαμε λιγο και τρεχαλα στη μεγαλη φωτια μας, που ειχε μπουρλωτιασει και οι γλωσσες της εγλειφαν τον ουρανο.
Τα οργανα, με πρωτο και καλυτερο το κλαρινο του Σαλεα, ειχαν αρχισει απο πολυ ενωρις και δεν μας κραταγαν οι καρεκλες. Μπαιναμε στον κυκλο γυρω απο την τεραστια φωτια και χορευαμε, τα μαγουλα μας απο τη ζεστη εκαιγαν αφορητα, βγαιναμε, δροσιζομασταν λιγο και ξανα στον κυκλο… Καθε λιγο γινοταν κι αλλος, κι αλλλος κυκλος, γιατι ερχονταν μεγαλα κυματα απο «αλλαξοντυμενους» και δε χωρουσαμε ολοι στον πρωτο.
Το τι ποδοπατημα σπρωξιδι και πειραγμα επεφτε δε λεγεται, αλλα ποιος νοιαζοταν ;;;; Οι σερπαντινες, κορδελες τις ξεραμε τοτε, ειχαν γινει ενα κουβαρι κατω και γυρω απο τα ποδια μας και επεφταν αβερτα στους ωμους και τα κεφαλια μας. Καθε ανοιχτο στομα μπουκωνοταν με χαρτοπολεμο απο γνωστους και αγνωστους, που προσπαθουσαμε να τους βγαλουμε τη μασκα να δουμε ποιοι ηταν οι…εχθροι, χωρις να τα καταφερνουμε συνηθως !!!
Τα αστερια του δημοτικου τραγουδιου, πανω στο παλκο τους, υπο τους ηχους του κλαρινου, ξεσηκωναν σωμα και ψυχη. Οταν εβλεπε ο τραγουδιστης ενα γνωστο του ατομο να σερνει το χορο, του επαιζε το καλυτερο τραγουδι του ρεπερτοριου του, και καποια στιγμη αλλαζε τα λογια του τραγουδιου και ελεγε :
Μπροσταααα χορευειει ο ΤΑΔΕΕΕ, γεια σου ΤΑΔΕΕΕΕΕ και ποιος τον επιανε τοτε τον ΤΑΔΕ , και να τα τσαλιμια, οι στροφες και τα πηδηματα στον αερα οταν ηταν τσαμικος. Εκτελουσε και παραγγελιες με το σχετικο… λαδωμα στο πανερακι μπροστα στο παλκο. Γινοταν της κακομοιρας δε θα πει τιποτα !!!
Ολοι οι νησιωτες και πολλοι καλαματιανοι ακομα, περνουσαν απο ολες τις φωτιες.
Περνουσε και ο Δημαρχος με ολο του τ’ ασκερι, μεταμφιεσμενοι και μη απο ολες τις φωτιες και εδινε βραβειο στην καλυτερη φωτια !!!! Παντα εμεις νομιζω το παιρναμε στα ΚΑΡΝΤΑΣΕΪΚΑ !!!!! Χα χα χαααα !!!
Αργα φευγαμε και πηγαιναμε με τους γονεις μας να δουμε κι αλλες κοντινες φωτιες, σε καθορισμενα παππου προς παππου σημεια…
Θυμαμαι μια μετα την ηλεκτρικη εταιρεια, και ελεγαν και στου Σπαλα, δεν ξερω αν ηταν αυτη…
Μετα γυριζαμε στη δικη μας και συνεχιζαμε. Απο τον πολυ χορο μας επιανε πεινα εμας τα παιδια, τρεχαμε στο σπιτι, που σημειωτεον ηταν ξεκλειδωτο, μονο κλειστη η πορτα με το «ζεμπερεκι», τρωγαμε πεντανοστιμο ραβανι (γιαουρτογλυκο τοτε), πιναμε νερο, γεμιζαμε τις τσεπες με πολεμοφοδια, ητοι χαρτοπολεμο και σερπαντινες και μπαιναμε παλι στο χορο. Τραβουσαμε και καποιους που δισταζαν να μπουν, καναμε πισω εμεις και ετσι γλεντουσαν ολοι.
Οι ωρες περνουσαν χωρις να το καταλαβουμε, η φωτια ζαρωνε, μικραινε, μικραινε, δεν μας κρατουσαν κι εμας τα ποδια μας πια και καταϊδρωμενα γυριζαμε σπιτι για υπνο.
Το γλεντι συνεχιζοταν μεχρι να …στερεψουν οι γλεντζεδες, η φωτια σβηνοταν απο τους …αρμοδιους και ησυχαζε επιτελους η γειτονια…..Του χρονου παλι ελεγαν ολοι και αυτο δεν ηταν ευχη, ηταν ΟΡΚΟΣ !!!!
Και ετσι περνουσαν τα χρονια, με το ιδιο κεφι, με την ιδια διαθεση για ξεφαντωμα. Καμποσα χρονια τωρα η φωτια μας δεν αναβει πια, φευγατοι οι παλιοι γειτονες, οι τοτε νεοι σε αλλες πολεις η στην ξενιτια.
Ομως αλλες γειτονιες πηραν τα ηνια και μαθαινω αναβουν φωτιες και γλεντανε ωραια.
Φετος οι συνθηκες μας εχουν στριμωξει, φανταζομαι ομως πως κατι θα γινει στην πατριδα, γιατι η καρδια δεν ξεχναει ποτε, μονο κραταει ζεστες τις θυμισες και εκεινες βγαινουν καποια στιγμη δυνατες και απαιτητικες και συνεχιζουν τη ζωη απο κει που σταματησε.
Ομορφη Κυριακη Τυρινης σας ευχομαι φιλοι και συμπατριωτες, το κακο θα φυγει γρηγορα και του χρονου θα αναψουν παλι κανονικα οι φωτιες. Θα χορεψετε, θα γλεντησετε θα δειτε τα σατυρικα αρματα, θα ακουσετε το λογο του καρναβαλου, θα κρεμασετε τη γρια Συκου, θα παιξετε τον Τυρη και τον Ταραμα, θα φατε λουπινα συνοδευμενα με ουζακι η κρασακι της πατριδας και η ζωη θα ξαναπαρει τα ηνια, γιατι η ζωη κανει καποιες στασεις να ξεκουραστει και μετα συνεχιζει το δρομο της, αποκοντα ακολουθουμε κι εμεις. Καλη σας νυχτα λοιπον και διασκεδαστε αυτο το τριημερο οσο πιο πολυ μπορειτε, αλλωστε μασκες θα φορατε !!!!! Χα χα χαααα !!!!
14-3-2021
Κυριακή της Τυρινής σήμερα.
Στη πόλη της Μεσσήνης το γλέντι της αποκριάς ξεκινούσε από νωρίς με το έθιμο της Βαμαινας και τις γυναίκες στις γειτονιές να αφήνουν τις δουλειές τους και να στήνουν το χορό καταμεσής του δρόμου.
Όλοι επί ποδός για να προετοιμάσουν το άναμμα της φωτιάς.
Όταν έπεφτε το σούρουπο η οικογένεια καθόταν στο τραπέζι.Συνηθως το δείπνο περιελάμβανε μακαρόνια με μυζήθρα και βακαλάο τηγανητό.Τα μέλη της οικογένειας έτρωγαν τρείς μπουκιες ψωμί ,έπιναν τρεις γουλιες κρασί, και έτρωγαν τρείς πηρουνιες απτό φαγητό.
Έπιαναν συγχρόνως όλοι μαζί το τραπέζι το σήκωναν ψηλά και το άφηναν ξανά στο εδαφος (τρεις φορές )…Ο αρχηγός της οικογένειας άρχιζε να ρωτά:»Φάγατε;;» «Φάγαμε» αποκρίνονταν τα μέλη.»Χορτάσατε;;;» «Χορτάσαμε» απαντουσαν. Στο τέλος έδινε την ευχή του λέγοντας «Πάντα χορτασμένοι και ευτυχισμενοι να ‘σα ‘στε.»
Μετά το τέλος του δείπνου όλοι ξεχύνονταν στις γειτονιές για να ανάψουν τις φωτιές.Το γλέντι άρχιζε.
Γραμμόφωνα έπαιζαν παραδοσιακά τραγούδια και οι νησιώτες χόρευαν γύρω απτή φωτιά.Εκενη τη νύχτα όλοι γίνονταν μια οικογένεια αφήνοντας πίσω τους τσακωμούς διαφωνίες και αντιπαραθέσεις.Μαλιστα,υπήρχε και μεγάλος σεβασμός ως προς τους αποβιώσαντες και στη γειτονιά τους, σαν ένδειξη πένθους δεν άναβαν φωτιά.
Δεν μπορούμε να ξέρουμε τον ακριβή αριθμό των φωτιών στη πόλη.
Θυμάμαι τη συγχωρεμενη τη γιαγιά μου τη Τούλα να θέλει να μου μαθει το τραγούδι που έλεγε εκείνη τη νύχτα μπροστά απ’ τη φωτιά της γειτονιάς της.
«Γυναίκες κορίτσια τον άντρα μου πουλώ…-Μωρ γιατί το νε πουλεις που να μη το νε χαρείς…-Τον πουλώ τον μπεζεβενη που κυλοτες δεν μου παίρνει..🤫😅» Τα μάτια της βουρκωναν από συγκίνηση και νοσταλγία.
Το γλέντι συνεχιζόταν μέχρι τις πρώτες πρωινές ώρες.Ο Δήμαρχος μαζί με συμβούλους επιβράβευαν τη καλύτερη φωτιά με χρηματικό ποσό.
Αξίζει να αναφέρουμε ότι η φωτιά στα Καρντασεικα είχε την πρωτοκαθεδρία.
Αργότερα στο γλέντι έλαβε θέση η παραδοσιακή γουρνοπουλα και διάφορα ντόπια εδέσματα συνοδευόμενα πάντα με άφθονο κρασί και με την καλύτερη διαθεση απ’ όλους.
Το έθιμο διαδωθηκε και η πόλη βουλιαζε από επισκέπτες τη νύχτα αυτή.Κατοικοι απτά γειτονικά χωριά και την Καλαμάτα ενώνονταν με τους ντόπιους αφήνοντας πίσω για λίγο προβλήματα βάσανα και στεναχώριες.
Χρόνια πολλά.Καλη Αποκριά σε όλο το κόσμο.Στους δημότες και τις δημοτισσες απανταχού.
Του χρόνου λεφθεροι και υγιείς να αναβιώσουμε το έθιμο.🔥🔥🔥🔥🔥🔥🔥🔥🔥🔥
Προβολή Σχολίων